DUYURU⚡ 2026 KPSS & YKS Yeni Nesil Çıkmış Sorular ve Deneme Sınavları Eklendi!İncele
dus DENEMESİ• 2026 Müfredatı

DUS DUS Anatomi - 6. Konu: Pulpa, Periodontal Ligament & Alveol Kemiği

Ders: Anatomi & HistolojiSoru Sayısı: 20Tam Sınav Formatında
30:00
1
Anatomi & Histoloji
Soru 1 / 20
Diş pulpasının histolojik tabakalanmasında odontoblast tabakasının hemen altında yer alan ve Raschkow sinir pleksusu ile kapiller ağ içeren hücresiz tabaka hangisidir?
📢 Reklam AlanıAD_TEST_BOTTOM

Sınav Soru Altı Reklam Alanı

Soru kartının altında, cevap şıklarından izole güvenli yatay alan.

Format: 728x90 Horizontal
📢 Reklam AlanıAD_TEST_SOLVER_SIDEBAR

Sınav Sağ Panel Reklam Alanı

Soru çözme esnasında sağ kolonda soru navigasyonunun hemen üstünde yer alır.

Format: 300x250 Rectangle

Soru Navigasyonu

0/20 Cevaplandı
İşaretlendi Aktif Boş
DUS Müfredat ve Çözüm Rehberi

DUS Anatomi - 6. Konu: Pulpa, Periodontal Ligament & Alveol Kemiği – Soru Bankası & Detaylı Çözümleri

Bu test, 2026 DUS Anatomi & Histoloji müfredatı kapsamında Pulpa, PDL & Alveol Kemiği konusundaki bilgilerinizi ölçmek amacıyla hazırlanmıştır. Toplam 20 özgün soru ve adım adım açıklamalı çözümünü görmek için tıklayın.

Soruları & Çözümleri Aç (20)
#1

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Diş pulpasının histolojik tabakalanmasında odontoblast tabakasının hemen altında yer alan ve Raschkow sinir pleksusu ile kapiller ağ içeren hücresiz tabaka hangisidir?
A
Weil tabakası (Hücreden fakir zon / Cell-free zone of Weil)
B
Hücreden zengin zon (Cell-rich zone)
C
Pulpa çekirdeği (Pulpa korpusu)
D
Odontoblast tabakası
E
Predentin zonu
Adım Adım Çözüm Analizi:
Pulpada dıştan içe 4 zon bulunur: 1) Odontoblast tabakası; 2) Weil'in hücresiz tabakası (Cell-free zone / Raschkow sinir pleksusu ve kapiller ağ içerir); 3) Hücreden zengin tabaka (fibroblastlar ve mezenşimal kök hücreler); 4) Pulpa çekirdeği (ana damar-sinir paketleri).
#2

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Pulpada en bol bulunan hücre tipi olup pulpa ekstraselüler matriksinin kollajen ve temel maddesini (glikozaminoglikanlar) sentezleyen hücre hangisidir?
A
Fibroblastlar
B
Odontoblastlar
C
Makrofajlar
D
Mast hücreleri
E
T lenfositler
Adım Adım Çözüm Analizi:
Sağlıklı pulpa dokusunda sayıca en bol bulunan hücre Fibroblastlardır; özellikle hücreden zengin zonda yoğundurlar ve Tip I ile Tip III kollajen sentezinden sorumludurlar.
#3

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Periodontal ligamentin (PDL) diş kökünü alveol kemiğine bağlayan ana lif gruplarından hangisi çiğneme sırasında dişe gelen dikey (aksiyal) oklüzal kuvvetleri karşılayan en geniş lif grubudur?
A
Oblik lifler (Fasciculi obliqui)
B
Horizontal lifler
C
Alveolar kret lifleri
D
Apikal lifler
E
İnterradiküler lifler
Adım Adım Çözüm Analizi:
Oblik lif grubu PDL'nin en geniş ana lif grubudur (%80). Kemikten başlayıp apikale doğru oblik inerek semente tutunur; çiğneme anında dişi adeta kemik soketinde askıya alarak dikey basma kuvvetlerini kemikte çekme gerilimine dönüştürür.
#4

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Periodontal ligament liflerinin (Tip I kollajen) sement ve alveol kemiği içine gömülen, mineralize doku içine ankre olmuş kısımlarına ne ad verilir?
A
Sharpey lifleri
B
Tomes lifleri
C
Oxytalan lifleri
D
Retzius lifleri
E
Elastic lifler
Adım Adım Çözüm Analizi:
PDL ana liflerinin bir ucu sement matriksine, diğer ucu ise alveol kemiğinin lamina dura'sına mineralize olarak gömülür; bu gömülü lif uçlarına Sharpey Lifleri adı verilir.
#5

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Diş kökü sementinde odontogenez sırasında Hertwig epitel kök kınının (HERS) parçalanmasıyla periodontal aralıkta kalan ve kistik lezyonların (radiküler kist) epitelyal kaynağını oluşturan epitel artıkları hangisidir?
A
Malassez epitel artıkları (Rests of Malassez)
B
Serres epitel artıkları
C
Tomes granülleri
D
Stellat hücreler
E
Mine incileri
Adım Adım Çözüm Analizi:
Hertwig kök kını parçalandıktan sonra periodontal ligament içinde ağsı kümeler halinde kalan hücrelere 'Malassez epitel artıkları' denir. Pulpa nekrozu iltihabi uyarısıyla prolifere olarak periapikal kistlerin epitelyal lümenini döşerler.
#6

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Kökün servikal 2/3 kısmını örten, Sharpey liflerinin yoğun tutunduğu ve içinde hücre lakünleri barındırmayan sement tipi hangisidir?
A
Aselüler ekstrinsik lifli sement (Primer sement)
B
Selüler intrinsik lifli sement (Sekonder sement)
C
Afibriller sement
D
Kemiksi sement
E
Reaktif sement
Adım Adım Çözüm Analizi:
Primer sement (Aselüler ekstrinsik lifli sement), kökün koronal ve orta üçlüsünü örter; sementosit içermez (aselülerdir); Sharpey liflerinden zengindir ve dişin kemiğe tutunmasında en kritik primer ankraj dokusudur.
#7

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Kökün apikal 1/3 bölgesinde ve furkasyon alanlarında yer alan, sementositlerin lakünler içinde hapsolduğu ve reparatif/kompanzatuar kök uzamasını sağlayan sement tipi hangisidir?
A
Selüler intrinsik lifli sement (Sekonder sement)
B
Aselüler ekstrinsik lifli sement
C
Afibriller sement
D
Manto sementi
E
Tomes sementi
Adım Adım Çözüm Analizi:
Sekonder sement (Selüler intrinsik lifli sement), kök oluştuktan sonra fonksiyonel oklüzyon döneminde apikal üçlüde üretilir; içinde lakünlerde canlı sementositler bulunur ve atrizyonla aşınan dişi yukarı sürmek için apikalde kalınlaşır.
#8

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Diş hekimliği periapikal radyografilerinde diş kökünü çevreleyen, Sharpey liflerinin tutunduğu, telsiz gibi beyaz radyoopak bir hat olarak izlenen kompakt kemik tabakasına ne ad verilir?
A
Lamina dura (Alveoler kemik proper / Bundle bone / Kribriform kemik)
B
Kortikal kemik plağı
C
Trabeküler spongiyöz kemik
D
Alveolar kret tepesi
E
Substantia spongiosa
Adım Adım Çözüm Analizi:
Lamina dura, alveol soketinin iç yüzünü döşeyen demet kemiktir (bundle bone); radyografta kök çevresinde kesintisiz beyaz radyoopak çizgi halinde izlenir; periapikal patolojilerde ilk olarak lamina dura bütünlüğü bozulur.
#9

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Periodontal ligamentte kollajen liflere paralel seyreden, kan damarlarını mekanik çiğneme travmalarına karşı koruyan ve elastik lif öncüsü olan mikrofibriller lif sistemi hangisidir?
A
Oxytalan lifleri
B
Elaunin lifleri
C
Sharpey lifleri
D
Retiküler lifler
E
Gingival lifler
Adım Adım Çözüm Analizi:
Oxytalan lifleri olgun elastik liflerin prekürsörüdür; PDL'de damar duvarlarını destekler ve çiğneme kuvvetleri sırasında kan damarlarının lümeninin kapanmasını önleyen gerilim emici bir ağ kurar.
#10

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Pulpa taşları (dentikeller) histolojik yapılarına göre 'gerçek pulpa taşları' (true denticles) ile 'yalancı pulpa taşları' (false denticles) olarak ikiye ayrılır. Gerçek pulpa taşını yalancı olandan ayıran temel mikroskobik özellik nedir?
A
Dentin tübülleri ve odontoblast benzeri hücreler içermesi
B
Yalnızca eşmerkezli kalsifiye lamellerden oluşması
C
Kollajen içermemesi
D
Kemik iliği barındırması
E
Damarsız olması
Adım Adım Çözüm Analizi:
Gerçek pulpa taşları (true denticles) ektopik odontoblastlar tarafından üretilir ve dentin tübülleri içerir. Yalancı pulpa taşları (false denticles) ise dejenere hücre odakları çevresinde konsantrik kalsiyum tuzlarının birikmesiyle oluşur ve tübül içermez.
#11

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Yaşlanma ile birlikte insan diş pulpasında meydana gelen regressif histolojik değişiklikler arasında hangisi YER ALMAZ?
A
Pulpa hücreselliğinde ve damarlanmasında belirgin artış
B
Pulpa hacminde sekonder ve tersiyer dentin nedeniyle daralma
C
Kollajen lif yoğunluğunda artış (fibröz dejenerasyon)
D
Sinir liflerinin ve duyarlılığın azalması
E
Distrofik kalsifikasyonlar ve pulpa taşlarının artması
Adım Adım Çözüm Analizi:
Yaşlanan pulpada hücresellik ve vaskülarizasyon AZALIR; sekonder dentinle hacim daralır; fibröz doku ve kalsifikasyonlar artar; savunma ve tamir kapasitesi zayıflar.
#12

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Gingival lif gruplarından (diş eti bağ dokusu lifleri) hangisi bir dişin sementinden başlayıp komşu dişin sementine interdental septum kemiğinin üzerinden geçerek uzanır ve diş dizisinin stabilitesini korur?
A
Transseptal lifler
B
Dentogingival lifler
C
Alveologingival lifler
D
Sirküler lifler
E
Dentoperiostal lifler
Adım Adım Çözüm Analizi:
Transseptal lifler, interdental kret kemiğinin üzerinden aşarak komşu iki dişin sementini birbirine bağlar; dişleri aralıksız bir dizilim halinde tutar ve ortodontik rotasyonların nüksünde (relaps) en önemli rolü oynar.
#13

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Diş eti biyolojik genişliği (biologic width) histolojik olarak hangi iki anatomik yapının dikey toplamından oluşur ve ortalama kaç milimetredir?
A
Bağlantı epiteli (junctional epithelium ~0.97 mm) + Supraalveoler bağ dokusu ataşmanı (~1.07 mm) = Toplam ~2 mm
B
Sulkus derinliği + Mine boyu = 5 mm
C
Yalnızca keratinize diş eti = 3 mm
D
Sement kalınlığı + Dentin = 1 mm
E
Lamina dura + Spongiyöz kemik = 4 mm
Adım Adım Çözüm Analizi:
Biyolojik genişlik, alveol kret tepesi ile sulkus tabanı arasındaki mesafedir: Bağ dokusu ataşmanı (~1.07 mm) ve Bağlantı epitelinden (~0.97 mm) oluşur ve ortalama 2.04 mm'dir; protetik kuron kenarları bu mesafeyi ihlal etmemelidir.
#14

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Bağlantı epitelinin (junctional epithelium) diş minesi veya sementi yüzeyine fiziksel olarak tutunmasını sağlayan mikroskobik hücresel ataşman mekanizması hangisidir?
A
İç bazal lamina ve hemidesmozomlar
B
Desmozomal sıkı bağlantılar
C
Zonula occludens
D
Kollajen Sharpey lifleri
E
Tomes proçesi
Adım Adım Çözüm Analizi:
Bağlantı epiteli diş yüzeyine (mine veya sement) 'iç bazal lamina' ve hücre yüzeyindeki 'hemidesmozomlar' aracılığıyla yapışır; keratinize değildir ve lökositlerin sulkusa geçişi için geniş intersellüler aralıklar içerir.
#15

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Normal sağlıklı bir yetişkinde periodontal ligamentin (PDL) ortalama genişliği kaç milimetredir ve en dar olduğu bölge neresidir?
A
Ortalama 0.15 - 0.25 mm genişliktedir; kök ortasında (rotasyon ekseninde) en dardır
B
Ortalama 2.0 mm; kök apeksinde en dardır
C
Ortalama 0.01 mm; marjinalde en dardır
D
Ortalama 1.0 mm; furkasyonda en dardır
E
Genişliği homojendir
Adım Adım Çözüm Analizi:
PDL genişliği kum saati şeklindedir: Kret kenarında ve apikalde geniştir (~0.25 mm), kök boyunun orta üçlüsünde (fizyolojik rotasyon merkezinde) en dardır (~0.15-0.20 mm). Fonksiyon dışı kalan dişlerde daralır, aşırı oklüzal yükte genişler.
#16

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Mine-Sement Sınırında (CEJ / Servikal hat) mine ile sementin birleşim tipleri ve görülme sıklıkları ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A
Sementin minenin üzerine binmesi (%60) > Uç uca birleşim (%30) > Aralarında açıklık kalması ve dentinin açığa çıkması (%10)
B
Daima dentin açığa çıkar
C
Mine daima sementin üzerine biner (%100)
D
Uç uca birleşim %90 sıklıktadır
E
Hiçbir zaman sement mineyle temas etmez
Adım Adım Çözüm Analizi:
CEJ anatomisinde: %60 oranında sement mineyi örter (overlap); %30 oranında uç uca birleşir (edge-to-edge); %10 oranında ise birleşemezler ve aradan açıkta kalan dentin tübülleri nedeniyle servikal hassasiyet gelişir.
#17

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Alveol kemiğinde osteoklastik kemik rezorpsiyonu sırasında osteoklastların kemik yüzeyinde oyduğu rezorpsiyon çukurluklarına ne ad verilir?
A
Howship lakünleri
B
Osteosit lakünleri
C
Havers kanalları
D
Volkmann kanalları
E
Tomes lakünleri
Adım Adım Çözüm Analizi:
Aktif osteoklastlar fırçamsı kenarlarından asit ve katepsin K salgılayarak kemik matriksini eritir; kemik yüzeyinde oluşturdukları çukurcuklara Howship lakünleri (rezorpsiyon lakünleri) denir.
#18

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Kemik dokusunda Havers sistemleri (osteonlar) arasında yatay/transvers bağlantıyı sağlayan ve periosttan gelen damarları taşıyan kanallara ne ad verilir?
A
Volkmann kanalları (Canales perforantes)
B
Havers kanalları
C
Kanaliküli
D
Howship çukurları
E
Stensen kanalları
Adım Adım Çözüm Analizi:
Kompakt kemikte boyuna uzanan Havers kanallarını birbirine ve periost/endost yüzeylerine transvers olarak bağlayan damar kanallarına Volkmann kanalları (canales perforantes) denir.
#19

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Kompakt kemik dokusunun lakünlerinde hapsolmuş halde yaşayan, sitoplazmik uzantılarıyla kanaliküliler içinde komşu hücrelerle gap junction (neksus) bağlantıları kuran olgun kemik hücresi hangisidir?
A
Osteosit
B
Osteoblast
C
Osteoklast
D
Kondrosit
E
Fibrosit
Adım Adım Çözüm Analizi:
Osteoblastlar kemik matriksi üretirken kendi salgıları içinde hapsolur ve Osteosite dönüşür. Lakünlerde yaşarlar; kanaliküli içindeki sitoplazmik kollarıyla diğer osteositlerle neksus köprüleri kurarak mekanik yükleri algılarlar.
#20

Anatomi & Histoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Periodontal ligamentte yer alan ve kan damarlarından zengin, gevşek bağ dokusu içeren, çiğneme kuvvetleri sırasında hidrolik şok emici yastık görevi gören doku aralıklarına ne ad verilir?
A
İnterstisyel alanlar (İnterstisyel aralıklar)
B
Sharpey zonları
C
Malassez adacıkları
D
Lamina propria
E
Raschkow pleksusu
Adım Adım Çözüm Analizi:
PDL kollajen lif demetleri arasında kalan, damar ve sinir paketlerini barındıran gevşek bağ dokusu bölgelerine 'İnterstisyel alanlar' denir. Oklüzal kuvvet bindiğinde sıvı bu alanlara kaçarak hidrolik bir sönümleme mekanizması sağlar.

İlgili DUS Anatomi & Histoloji Testleri

Tümünü Gör