DUYURU⚡ 2026 KPSS & YKS Yeni Nesil Çözümlü Deneme Sınavları Eklendi!
DUS Fizyoloji - 6. Konu: Endokrin Sistem & Kemik-Kalsiyum Metabolizması
20 Soru30 DkTam Sınav Formatında
1

Fizyoloji & Biyokimya

Soru 1 / 20
Kemik dokusunda osteoblastlar tarafından salgılanan ve osteoklast öncülleri üzerindeki reseptörüne bağlanarak osteoklast farklılaşmasını ve kemik rezorpsiyonunu aktive eden sitokin hangisidir?

Soru Navigasyonu

0/20 Cevaplandı
İşaretlendi Aktif Boş
DUS Fizyoloji & Biyokimya • Sınav Künyesi & Değerlendirme

DUS Fizyoloji - 6. Konu: Endokrin Sistem & Kemik-Kalsiyum Metabolizması Sınav Bilgileri ve Değerlendirme Rehberi

Bu çevrimiçi deneme sınavı, DUS müfredatında yer alan "Fizyoloji & Biyokimya" dersinin güncel konu kazanımlarını ölçmek amacıyla TestAkademisi akademik içerik ekibi tarafından hazırlanmıştır. Sınav toplam 20 çoktan seçmeli sorudan oluşmakta olup, gerçek sınav kondisyonunuzu geliştirmek için önerilen çözüm süresi 30 dakikadır. Puanlama sisteminde ilgili sınavın standart net hesaplama kuralları (4 yanlışın 1 doğruyu götürmesi veya doğru cevap odaklı değerlendirme) uygulanır.

DUS Klinik & Temel Tıp Vaka Analizi Metodolojisi

Ayırıcı Tanı, Patofizyoloji ve Klinik Akıl Yürütme

Tıp ve diş hekimliği uzmanlık sınavları; semptomdan tanıya, patofizyolojik mekanizmalardan en uygun farmakolojik yaklaşıma kadar hekimlik muhakemesini en üst düzeyde ölçmeyi hedefler.

Klinik Vaka Senaryoları ve Laboratuvar Bulguları

Fizyoloji & Biyokimya "Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması" alanında hasta öyküsü (anamnez), fizik muayene ve laboratuvar/görüntüleme parametreleri üzerinden adım adım ayırıcı tanıya ulaşma süreci test edilir.

Benzer Sendromlar ve Çeldirici Tablolar

Çeldirici seçenekler; aynı klinik tabloyu taklit edebilen ancak altın standart test veya spesifik bir antikor ile ayrılan alternatif tanıları içerir.

Uzun vaka sorularında önce soru cümlesini okuyunuz; ardından vakada verilen yaş, cinsiyet, semptom süresi ve laboratuvar değerlerini süzerek anahtar patolojiyi yakalayınız.

Sorunun pedagojik çözümündeki ayırıcı tanı algoritmasını inceleyerek klinik mekanizmayı ve güncel kılavuz önerilerini pekiştiriniz.

Sınavdaki Önemi ve Soru Dağılımı

DUS Fizyoloji & Biyokimya oturumunda Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması konusu adayların başarı grafiğini belirleyen temel ünitelerdendir.

Soru Çözüm Taktikleri
  • İlk etapta süre baskısına takılmadan her sorunun kural gerekçesini zihninizde netleştirerek ilerleyin.
  • Örnek olay veya durum senaryosu içeren sorularda metindeki somut şartları esas alın; kendi genel doğrularınızı metnin önüne geçirmeyin.
  • Öncüllü sorularda kesinlikle yanlış olduğundan emin olduğunuz bir seçeneği belirleyip seçenekleri eleyerek doğru cevaba ulaşma olasılığınızı artırın.
Adayların Sık Yaptığı Hatalar ve Çeldirici Tuzaklar
  • •Soru kökündeki zaman, mekan veya olay sınırlayıcı koşulları göz ardı ederek genel bir doğruyu bu soru için de geçerli saymak.
  • •Birbirine kronolojik veya kavramsal olarak yakın duran iki terimi birbiri yerine kullanarak çeldiriciye takılmak.

Örnek Sorular ve Adım Adım Açıklamalı Çözümleri

Aşağıdaki ilk 3 örnek soru ve çözümleri, bu testin ana kazanımlarını ve soru tiplerini kavramanız için doğrudan listelenmiştir.

1 - 3 / 20 Soru
#1

Soru #1: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Kemik dokusunda osteoblastlar tarafından salgılanan ve osteoklast öncülleri üzerindeki reseptörüne bağlanarak osteoklast farklılaşmasını ve kemik rezorpsiyonunu aktive eden sitokin hangisidir?
A
RANKL (Receptor Activator of Nuclear Factor-kB Ligand)
B
Osteoprotegerin (OPG)
C
Kalsitonin
D
Alkali Fosfataz (ALP)
E
İnterlökin-10
Adım Adım Çözüm Analizi:
Osteoblastlar yüzeylerinde RANKL üretir. RANKL, osteoklast öncüllerindeki RANK reseptörüne bağlanarak osteoklast matürasyonunu ve kemik yıkımını başlatır. OPG ise yalancı reseptör gibi RANKL'e bağlanarak bu yıkımı engeller.
#2

Soru #2: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Osteoprotegerin (OPG) molekülünün kemik metabolizmasındaki temel fizyolojik rolü aşağıdakilerden hangisidir?
A
RANKL'e bağlanarak onun RANK reseptörüyle etkileşimini önlemek ve kemik rezorpsiyonunu baskılamak
B
Osteoklast apoptozunu durdurarak kemik yıkımını hızlandırmak
C
Kalsiyumun bağırsaktan emilimini engellemek
D
D vitamini sentezini tamamen durdurmak
E
PTH salgısını artırmak
Adım Adım Çözüm Analizi:
Osteoprotegerin (OPG), osteoblastlarca salınan bir tuzak (decoy) reseptördür. RANKL'e bağlanarak RANK reseptörünü bloke eder; böylece osteoklast oluşumunu ve kemik erimesini güçlü şekilde inhibe eder.
#3

Soru #3: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: B
Parathormonun (PTH) kemik, böbrek ve bağırsak üzerindeki net fizyolojik etkisi aşağıdakilerden hangisidir?
A
Serum Ca+2 düzeyini düşürmek, serum fosfatını artırmak
B
Serum Ca+2 düzeyini artırmak, serum fosfatını (PO4-3) düşürmek
C
Hem Ca+2 hem de fosfatı eşit oranda düşürmek
D
Kemik kalsifikasyonunu kontrolsüzce artırmak
E
İdrarla kalsiyum atılımını hızlandırmak
Adım Adım Çözüm Analizi:
PTH kemikten Ca+2 ve fosfat rezorpsiyonunu artırır; böbrekten Ca+2 geri emilimini artırırken fosfat atılımını (fosfatüri) tetikler; böbrekte 1-alfa-hidroksilazı uyararak aktif D vitamini sentezletip bağırsaktan Ca+2 emdirir. Net etki: Serum Ca+2 yükselir, PO4-3 düşer.
Kalan Tüm Soru Havuzu (17 Soru)

4. Sorudan 20. Soruya Kadar Tüm Soruları & Çözümleri Görüntüle

Testin geri kalan 17 sorusunu, cevap anahtarını ve detaylı analizlerini tek sayfada açmak için tıklayın.

Kalan Soruları Aç (17)
#4

Soru #4: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: C
Tiroid bezinin parafolliküler C hücrelerinden salgılanan ve osteoklast aktivitesini doğrudan inhibe ederek kan kalsiyumunu düşüren hormon hangisidir?
A
Parathormon
B
Tiroksin (T4)
C
Kalsitonin
D
Büyüme Hormonu (GH)
E
Kortizol
Adım Adım Çözüm Analizi:
Kalsitonin, hiperkalsemi durumunda tiroid parafolliküler C hücrelerinden salgılanır. Osteoklastlar üzerindeki reseptörlerine bağlanarak onların kemik yıkım hareketini durdurur ve kan kalsiyum düzeyini düşürür.
#5

Soru #5: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: C
D vitamininin vücuttaki en aktif metaboliti olan 1,25-dihidroksikolekalsiferolün [1,25(OH)2D3 / Kalsitriol] sentezinde son basamağı katalizleyen 1-alfa hidroksilaz enzimi hangi organda bulunur?
A
Deri
B
Karaciğer
C
Böbrek proksimal tübülü
D
Bağırsak epiteli
E
Paratiroid bezi
Adım Adım Çözüm Analizi:
D vitamini deride güneşle üretildikten sonra karaciğerde 25-hidroksilaz ile 25(OH)D3'e dönüştürülür. Ardından böbrek proksimal tübülündeki PTH bağımlı 1-alfa-hidroksilaz enzimi ile en aktif form olan 1,25(OH)2D3 (kalsitriol) sentezlenir.
#6

Soru #6: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Aktif D vitamininin (Kalsitriol) ince bağırsak enterositlerinden kalsiyum emilimini artırmak için sentezini uyardığı temel intraselüler kalsiyum bağlayıcı protein hangisidir?
A
Kalbindin (Calbindin-D9k)
B
Kalmodulin
C
Kalsekestrin
D
Troponin C
E
Ferritin
Adım Adım Çözüm Analizi:
Kalsitriol nükleer reseptörüne (VDR) bağlanarak enterosit apikal Ca+2 kanallarını (TRPV6), bazolateral NCX pompasını ve sitozolde serbest kalsiyumu taşıyan Kalbindin (Calbindin-D9k) proteininin sentezini artırır.
#7

Soru #7: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: B
Kemik ve diş sert dokularının (mine, dentin, sement) mineral fazını oluşturan temel inorganik kalsiyum fosfat kristali aşağıdakilerden hangisidir?
A
Kalsiyum karbonat
B
Hidroksiapatit [Ca10(PO4)6(OH)2]
C
Florid kristali
D
Kalsiyum oksalat
E
Magnezyum sülfat
Adım Adım Çözüm Analizi:
Kemik ve diş sert dokularının inorganik çatısı Hidroksiapatit [Ca10(PO4)6(OH)2] kristallerinden oluşur. Florür temasında hidroksil grubu yerine flor geçerek aside çok daha dayanıklı Florapatit kristali meydana gelir.
#8

Soru #8: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Diş hekimliğinde ortodontik diş hareketinde basınç tarafında (pressure side) ve çekme tarafında (tension side) gerçekleşen temel hücresel kemik yanıtları hangisinde doğru verilmiştir?
A
Basınç tarafı: Osteoklastik kemik rezorpsiyonu | Çekme tarafı: Osteoblastik kemik apozisyonu (yapımı)
B
Basınç tarafı: Kemik yapımı | Çekme tarafı: Nekroz
C
Her iki tarafta da yalnızca osteoklastlar çalışır
D
Basınç tarafında mine yapımı olur
E
Çekme tarafında sement rezorpsiyonu gerçekleşir
Adım Adım Çözüm Analizi:
Ortodontik kuvvette periodontal ligamentin sıkıştığı basınç tarafında kan akımı azalır, hipoksi ve RANKL artışıyla osteoklastlar kemiği yıkar; gerilen çekme tarafında ise gerilme kuvveti osteoblastları uyararak yeni kemik yapımını (apozisyon) sağlar.
#9

Soru #9: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Alveol kemiğinde osteoblastik kemik yapım aktivitesini kanda yansıtan en özgül biyokimyasal serum belirteci aşağıdakilerden hangisidir?
A
Kemik spesifik Alkali Fosfataz (bALP) ve Osteokalsin
B
Tartrata dirençli asit fosfataz (TRAP)
C
C-telopeptid (CTX)
D
Kreatin kinaz MB
E
Lipaz
Adım Adım Çözüm Analizi:
Kemik yapım belirteçleri osteoblast kaynaklı kemik spesifik Alkali Fosfataz (bALP), Osteokalsin ve Prokollajen tip I N-terminal propeptittir (P1NP). Kemik yıkım belirteçleri ise osteoklast kaynaklı TRAP-5b ve kollajen yıkım ürünü olan CTX'tir.
#10

Soru #10: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Bisfosfonat grubu ilaçların (alendronat, zoledronat) kemik yıkımını durdurma ve osteoklast apoptozuna yol açma moleküler mekanizması hangisidir?
A
Farnezil pirofosfat sentaz (FPPS) enzimini inhibe ederek osteoklast hücre iskeleti ve fonksiyonunu bozmak
B
Kalsiyum kanallarını tıkamak
C
PTH salgısını artırmak
D
Mide asidini sıfırlamak
E
Osteoblastların bölünmesini engellemek
Adım Adım Çözüm Analizi:
Azot içeren bisfosfonatlar hidroksiapatite bağlanır; osteoklast rezorpsiyon yaparken ilacı yutar. İlaç mevalonat yolağındaki FPPS enzimini inhibe eder; osteoklast fırçamsı kenarını kaybeder ve apoptoza gider. Bu durum çenelerde osteonekroz (MRONJ) riskini doğurur.
#11

Soru #11: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Primer hiperparatiroidizmde kanda beklenen tipik kalsiyum, fosfat ve ALP bulguları nasıldır?
A
Yüksek Ca+2, Düşük PO4-3, Yüksek ALP ve Yüksek PTH
B
Düşük Ca+2, Yüksek PO4-3, Düşük PTH
C
Normal Ca+2, Normal PO4-3, Sıfır PTH
D
Yüksek Ca+2, Yüksek PO4-3, Sıfır ALP
E
Düşük Ca+2, Düşük PO4-3, Düşük ALP
Adım Adım Çözüm Analizi:
Paratiroid adenomuna bağlı primer hiperparatiroidide aşırı PTH nedeniyle kemik rezorpsiyonu artar (hiperkalsemi, ALP yüksekliği), böbrekten fosfat atılımı artar (hipofosfatemi). Çenelerde 'kahverengi tümör' (brown tumor) lezyonları görülebilir.
#12

Soru #12: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: B
Hipokalsemi durumunda motor nöronların uyarılabilirliğinin (eksitabilitesi) aşırı artması sonucu diş hekimliği kliniğinde yüzde n. facialis trasesine vurulduğunda üst dudak ve burun kanadında seyirme oluşması testine ne ad verilir?
A
Trousseau belirtisi
B
Chvostek belirtisi
C
Romberg testi
D
Babinski refleksi
E
Lhermitte bulgusu
Adım Adım Çözüm Analizi:
Hipokalsemide hücre dışı Ca+2 azaldığı için Na+ kanalları çok daha kolay açılır ve sinir eksitabilitesi artar (tetani). Tragusun 2 cm önüne (n. facialis çıkışına) vurulduğunda yüz kaslarının kasılmasına Chvostek belirtisi, tansiyon aleti manşonu şişirildiğinde elde oluşan karpopedal spazma Trousseau belirtisi denir.
#13

Soru #13: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Glukokortikoidlerin (Kortizol) yüksek dozda uzun süreli kullanımının kemik dokusu üzerindeki yıkıcı etkisi hangi mekanizmayla gerçekleşir?
A
Osteoblast apoptozunu artırarak kollajen sentezini azaltır, OPG'yi düşürüp RANKL'i artırarak osteoklastik kemik kaybına yol açar
B
Kemik iliğinde kalsiyum depolanmasını sağlar
C
Kalsitonin salgısını aşırı artırır
D
Bağırsaktan kalsiyum emilimini 10 katına çıkarır
E
Osteositlerin bölünmesini tetikler
Adım Adım Çözüm Analizi:
Kortizol fazlalığı (Cushing sendromu veya steroid tedavisi) osteoblastlarda Tip I kollajen sentezini baskılar ve apoptozu hızlandırır; bağırsaktan kalsiyum emilimini azaltır; RANKL/OPG oranını artırarak şiddetli osteoporoza neden olur.
#14

Soru #14: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Büyüme hormonunun (GH) epifiz plakları kapanmadan önce aşırı salgılanması sonucu Devlik (Gigantizm), epifizler kapandıktan sonra aşırı salgılanması sonucu mandibula prognatizmi ve el-ayak büyümesiyle karakterize hangi tablo gelişir?
A
Akromegali
B
Kretenizm
C
Akondroplazi
D
Paget hastalığı
E
Hipofizer cücelik
Adım Adım Çözüm Analizi:
Epifiz plakları kapandıktan sonra GH ve IGF-1 aşırı salgısı kemiklerin boyuna uzamasını sağlayamaz; periostal kemik yapımı artar. Mandibula belirgin şekilde büyür (prognatizm), alt dişler öne fırlar (diastemalar oluşur), el ve ayaklar genişler; bu klinik tablo Akromegalidir.
#15

Soru #15: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: B
Konjenital hipotiroidizm (Kretenizm) tablosunda oral kavitede en sık görülen karakteristik gelişimsel anomali hangisidir?
A
Mikroglossi (aşırı küçük dil) ve dişlerin erken sürmesi
B
Makroglossi (büyük dil), diş sürmesinde belirgin gecikme ve mine hipoplazisi
C
Mandibula aşırı hipertrofisi
D
Tüm daimi dişlerin konjenital eksikliği (anodonti)
E
Tükürük bezlerinin aşırı büyümesi
Adım Adım Çözüm Analizi:
Kretenizmde tiroid hormon eksikliği nedeniyle fiziksel ve mental gelişim geriler; miksödem nedeniyle dilde belirgin büyüme (makroglossi) görülür, dişlerin sürmesi (erüpsiyon) ileri derecede gecikir ve mine defektleri eşlik eder.
#16

Soru #16: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Pankreas beta hücrelerinden insülin salınımını tetikleyen hücre içi metabolik olaylar zincirinde doğru sıralama hangisidir?
A
Glukozun GLUT-2 ile girişi -> ATP artışı -> ATP duyarlı K+ kanallarının kapanması -> Depolarizasyon -> Voltaj kapılı Ca+2 kanallarının açılması -> İnsülin ekzositozu
B
İnsülinin glukozu parçalaması -> K+ açılması -> Hiperpolarizasyon
C
cAMP düşüşü -> Kalsiyum çıkışı -> Vezikül parçalanması
D
Glukagon bağlanması -> IP3 azalması
E
Sodyum girişinin durmasıyla doğrudan ekzositoz
Adım Adım Çözüm Analizi:
Glukoz GLUT-2 ile beta hücresine girer ve glikolizle ATP üretilir. Artan ATP/ADP oranı ATP-duyarlı K+ kanallarını kapatır; zar depolarize olur, voltaj kapılı L-tipi Ca+2 kanalları açılır ve hücreye giren kalsiyum insülin veziküllerinin ekzositozunu sağlar.
#17

Soru #17: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Florür iyonunun (F-) mine hidroksiapatitindeki hidroksil (OH-) iyonunun yerini alarak Florapatit oluşturmasının mine açısından en kritik avantajı nedir?
A
Minenin çözünürlük kritik pH eşiğini 5.5'ten yaklaşık 4.5'e düşürerek asit ataklarına direnci artırması
B
Dişin rengini tamamen şeffaf yapması
C
Mine prizmalarını tamamen eritmesi
D
Dentin tübüllerini genişletmesi
E
Pulpa kan akımını kesmesi
Adım Adım Çözüm Analizi:
Florapatit hidroksiapatite göre kristal yapısı daha kararlı ve asit çözünürlüğüne çok daha dirençlidir. Hidroksiapatitin kritik pH'sı 5.5 iken, florapatitin kritik pH'sı 4.5 civarındadır; bu sayede bakteriyel asitlere karşı üstün koruma sağlar.
#18

Soru #18: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Osteositlerin kemik matriksi içinde mekanik yüklenmeleri (mekanosensasyon) algılayarak osteoblastik kemik yapımını durdurmak için salgıladığı fizyolojik inhibitör protein hangisidir?
A
Sklerostin (Sclerostin)
B
Osteopontin
C
Kondroitin sülfat
D
Kemik sialoproteini
E
Miyostatin
Adım Adım Çözüm Analizi:
Osteositler tarafından salgılanan Sklerostin, osteoblastlardaki Wnt/beta-katenin yolağını (LRP5/6 reseptörünü bloke ederek) inhibe eder ve kemik yapımını baskılar. Mekanik yük binince sklerostin azalır ve kemik yapımı uyarılır.
#19

Soru #19: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
C Vitamini (Askorbik asit) eksikliğinde (İskorbüt hastalığı) kollajen sentezinin bozulması ve diş eti kanamaları ile diş kayıplarının gelişmesi hangi enzimatik basamağın aksamasına bağlıdır?
A
Prolil ve Lizil hidroksilaz enzimlerinin kofaktörsüz kalarak hidroksilasyon yapamaması
B
Kollajenaz enziminin durması
C
DNA polimerazın bozulması
D
Alkali fosfatazın aşırı artması
E
Elastaz sentezlenmesi
Adım Adım Çözüm Analizi:
Prokollajen zincirlerinin üçlü sarmal (triple helix) oluşturabilmesi için prolin ve lizin kalıntılarının hidroksillenmesi şarttır. Prolil ve lizil hidroksilaz enzimleri Fe+2 ve C vitaminine bağımlıdır. C vitamini eksikliğinde zayıf kollajen üretilir, kapiller frajilite ve periodontal ligament harabiyeti gelişir.
#20

Soru #20: Fizyoloji & Biyokimya • Endokrin Sistem & Kemik Metabolizması

Doğru Cevap: A
Alkali Fosfataz (ALP) enziminin mineralizasyon sürecindeki temel biyokimyasal işlevi nedir?
A
İnorganik pirofosfatı (PPi - mineralizasyon inhibitörü) hidrolize ederek lokal inorganik fosfat (Pi) konsantrasyonunu artırmak ve kalsifikasyonu başlatmak
B
Kalsiyumu idrarla atmak
C
Kollajen liflerini parçalamak
D
Tükürüğü asitleştirmek
E
D vitamini reseptörünü yok etmek
Adım Adım Çözüm Analizi:
İnorganik pirofosfat (PPi) normalde hidroksiapatit kristalleşmesini engelleyen güçlü bir inhibitördür. Matriks veziküllerindeki Doku Spesifik Olmayan Alkali Fosfataz (TNAP), PPi'yi parçalayarak serbest Pi üretir; böylece kristal çekirdeklenmesi (nükleasyon) başlar.

İlgili DUS Fizyoloji & Biyokimya Testleri

Tümünü Gör

Çerez Tercihleriniz

Sitemizin düzgün çalışması, oturum güvenliğiniz ve performans ölçümleri için çerezler kullanıyoruz. Çerez Politikamız ve Gizlilik Politikamız.