DUYURU⚡ 2026 KPSS & YKS Yeni Nesil Çözümlü Deneme Sınavları Eklendi!
DUS Fizyoloji - 5. Konu: Sindirim Sistemi & Tükürük Bezi Fizyolojisi
20 Soru30 DkTam Sınav Formatında
1

Fizyoloji & Biyokimya

Soru 1 / 20
İstirahat (uyarılmamış) durumunda günlük toplam tükürük salgısının en büyük kısmını (%60-65) üreten majör tükürük bezi hangisidir?

Soru Navigasyonu

0/20 Cevaplandı
İşaretlendi Aktif Boş
DUS Fizyoloji & Biyokimya • Sınav Künyesi & Değerlendirme

DUS Fizyoloji - 5. Konu: Sindirim Sistemi & Tükürük Bezi Fizyolojisi Sınav Bilgileri ve Değerlendirme Rehberi

Bu çevrimiçi deneme sınavı, DUS müfredatında yer alan "Fizyoloji & Biyokimya" dersinin güncel konu kazanımlarını ölçmek amacıyla TestAkademisi akademik içerik ekibi tarafından hazırlanmıştır. Sınav toplam 20 çoktan seçmeli sorudan oluşmakta olup, gerçek sınav kondisyonunuzu geliştirmek için önerilen çözüm süresi 30 dakikadır. Puanlama sisteminde ilgili sınavın standart net hesaplama kuralları (4 yanlışın 1 doğruyu götürmesi veya doğru cevap odaklı değerlendirme) uygulanır.

DUS Klinik & Temel Tıp Vaka Analizi Metodolojisi

Ayırıcı Tanı, Patofizyoloji ve Klinik Akıl Yürütme

Tıp ve diş hekimliği uzmanlık sınavları; semptomdan tanıya, patofizyolojik mekanizmalardan en uygun farmakolojik yaklaşıma kadar hekimlik muhakemesini en üst düzeyde ölçmeyi hedefler.

Klinik Vaka Senaryoları ve Laboratuvar Bulguları

Fizyoloji & Biyokimya "Sindirim & Tükürük Bezi" alanında hasta öyküsü (anamnez), fizik muayene ve laboratuvar/görüntüleme parametreleri üzerinden adım adım ayırıcı tanıya ulaşma süreci test edilir.

Benzer Sendromlar ve Çeldirici Tablolar

Çeldirici seçenekler; aynı klinik tabloyu taklit edebilen ancak altın standart test veya spesifik bir antikor ile ayrılan alternatif tanıları içerir.

Uzun vaka sorularında önce soru cümlesini okuyunuz; ardından vakada verilen yaş, cinsiyet, semptom süresi ve laboratuvar değerlerini süzerek anahtar patolojiyi yakalayınız.

Sorunun pedagojik çözümündeki ayırıcı tanı algoritmasını inceleyerek klinik mekanizmayı ve güncel kılavuz önerilerini pekiştiriniz.

Sınavdaki Önemi ve Soru Dağılımı

DUS Fizyoloji & Biyokimya oturumunda Sindirim & Tükürük Bezi konusu adayların başarı grafiğini belirleyen temel ünitelerdendir.

Soru Çözüm Taktikleri
  • İlk etapta süre baskısına takılmadan her sorunun kural gerekçesini zihninizde netleştirerek ilerleyin.
  • İşlem adımlarında verilen sayısal verileri ve formül eşitliklerini kenara not ederek ilerleyin; birim dönüşümlerini ve sadeleştirmeleri sonuca ulaşmadan önce iki kez teyit edin.
  • Örnek olay veya durum senaryosu içeren sorularda metindeki somut şartları esas alın; kendi genel doğrularınızı metnin önüne geçirmeyin.
Adayların Sık Yaptığı Hatalar ve Çeldirici Tuzaklar
  • •İşlem önceliği (parantez içi, çarpma/bölme, toplama/çıkarma) kurallarını atlayarak ardışık dört işlem hatası yapmak.
  • •Soru kökünün sizden istediği nihai hedefi (x değeri mi, x+y mi, oran mı) unutarak ara işlem sonucunu şıklarda işaretlemek.

Örnek Sorular ve Adım Adım Açıklamalı Çözümleri

Aşağıdaki ilk 3 örnek soru ve çözümleri, bu testin ana kazanımlarını ve soru tiplerini kavramanız için doğrudan listelenmiştir.

1 - 3 / 20 Soru
#1

Soru #1: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: B
İstirahat (uyarılmamış) durumunda günlük toplam tükürük salgısının en büyük kısmını (%60-65) üreten majör tükürük bezi hangisidir?
A
Glandula parotidea
B
Glandula submandibularis
C
Glandula sublingualis
D
Von Ebner bezleri
E
Labial minör bezler
Adım Adım Çözüm Analizi:
İstirahat halindeki bazal tükürüğün yaklaşık %65'i Glandula submandibularis tarafından salgılanır (mikst seröz-müköz). Uyarılmış (örneğin çiğneme, tat alma) durumda ise en büyük katkıyı Glandula parotidea (%50'den fazla saf seröz) sağlar.
#2

Soru #2: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: B
Glandula parotidea'nın sekretuvar asinus yapısı ve salgısının histolojik/fizyolojik niteliği aşağıdakilerden hangisidir?
A
Saf müköz asinuslar – koyu visköz salgı
B
Saf seröz asinuslar – proteinden ve alfa-amilazdan zengin sulu salgı
C
Eşit oranda seröz ve müköz mikst salgı
D
Yalnızca lipid salgılayan sebase bezler
E
Sadece sodyum klorür içeren asellüler sıvı
Adım Adım Çözüm Analizi:
Parotis bezi tamamen saf seröz asinuslardan oluşur; salgısı sulu, akışkan olup alfa-amilaz (ptiyalin) enziminden son derece zengindir. Sublingual bez ise ağırlıklı müközdür.
#3

Soru #3: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: A
Asinöz lümende başlangıçta plazma ile izoosmotik olan primer tükürük sıvısı, çizgili kanallardan (striated duct) geçerken nasıl bir iyon değişikliğine uğrayarak ağız boşluğuna hipoosmotik olarak akar?
A
Na+ ve Cl- aktif olarak geri emilir, K+ ve HCO3- lümene salgılanır; kanal epiteli suya geçirgensizdir
B
Kanal epiteli yoğun su emer, iyonlar lümende birikir
C
Lümene yoğun NaCl pompalanır
D
Primer tükürük çizgili kanallarda hiçbir değişime uğramaz
E
Tüm bikarbonat geri emilerek tükürük asitleştirilir
Adım Adım Çözüm Analizi:
Çizgili kanal hücreleri Na+ ve Cl- iyonlarını aktif olarak geri emerken lümene K+ ve HCO3- salgılar. Kanal epiteli suya kesinlikle geçirgensiz olduğu için su iyonları takip edemez; bu sayede nihai tükürük plazmaya göre HİPOOSMOTİK hale gelir.
Kalan Tüm Soru Havuzu (17 Soru)

4. Sorudan 20. Soruya Kadar Tüm Soruları & Çözümleri Görüntüle

Testin geri kalan 17 sorusunu, cevap anahtarını ve detaylı analizlerini tek sayfada açmak için tıklayın.

Kalan Soruları Aç (17)
#4

Soru #4: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: A
Tükürük akış hızı (salivasyon) arttığında son tükürüğün iyon konsantrasyonlarında nasıl bir değişim gözlenir?
A
Na+, Cl- ve HCO3- konsantrasyonu artar; osmolalite yükselir
B
Na+ ve Cl- konsantrasyonu sıfıra düşer
C
K+ konsantrasyonu 10 katına çıkar
D
Tükürük pH'sı 4.0'e kadar asitleşir
E
Tükürüğün tüm elektrolitleri tükenir
Adım Adım Çözüm Analizi:
Akış hızı arttığında sıvı kanallardan çok hızlı geçer; çizgili kanalların Na+ ve Cl-'u geri emme kapasitesi aşılır ve lümende kalır. Ayrıca bikarbonat salınımı aktifleşir. Bu nedenle hızlı akışta Na+, Cl-, HCO3- ve pH yükselir.
#5

Soru #5: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: B
Tükürüğün en önemli kimyasal tamponlama sistemi olan ve diş minesini asit demineralizasyonuna karşı koruyan anyon hangisidir?
A
Klorür (Cl-)
B
Bikarbonat (HCO3-)
C
Sülfat (SO4-2)
D
Florür (F-)
E
Asetat
Adım Adım Çözüm Analizi:
Tükürükteki temel tamponlama mekanizması karbonik asit - bikarbonat (H2CO3 / HCO3-) sistemidir. Bakterilerin ürettiği asitleri nötralize ederek kritik pH'nın (5.5) altına düşülmesini engeller.
#6

Soru #6: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: A
Tükürük bezlerinin parasempatik innervasyonu uyarıldığında asinus hücrelerinde hangi hücre içi ikincil haberci artar ve nasıl bir tükürük salgısı oluşur?
A
M3 reseptörü – IP3 / Ca+2 artışı – Bol miktarda, akışkan, sulu tükürük
B
Beta-1 reseptörü – cAMP artışı – Az miktarda, koyu kıvamlı tükürük
C
Alfa-2 reseptörü – cAMP azalması – Salgının tamamen durması
D
Nikotinik reseptör – Cl- çıkışı – Yağlı salgı
E
Dopamin D2 – cGMP artışı
Adım Adım Çözüm Analizi:
Parasempatik postganglionik liflerden salınan Asetilkolin, asinuslardaki Muskarinik M3 reseptörlerine bağlanır; Gq proteini üzerinden IP3 ve intraselüler Ca+2'yi artırır. Bu durum bol, akışkan ve sulu tükürük salgısına yol açar.
#7

Soru #7: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: A
Sempatik sinir sistemi aktivasyonunda (örneğin korku, stres anında) tükürük bezlerinde hangi reseptörler aracılığıyla nasıl bir tükürük üretilir?
A
Beta-adrenerjik reseptörler (cAMP) aracılığıyla az hacimli, musinden zengin koyu kıvamlı (visköz) tükürük
B
Muskarinik M1 ile litrelerce sulu tükürük
C
GABA reseptörleriyle saf su
D
Histamin H2 ile asidik tükürük
E
Serotonin 5-HT3 ile saf amilaz
Adım Adım Çözüm Analizi:
Sempatik liflerden salınan noradrenalin beta-adrenerjik reseptörleri (Gs / cAMP) uyararak organik içerik ve musin salınımını tetikler; alfa-1 reseptörleriyle de vazokonstriksiyon yapar. Sonuçta az miktarda, koyu, visköz ve yapışkan bir tükürük oluşur (stres anında ağız kuruluğu hissi).
#8

Soru #8: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: B
Tükürükte bulunan ve bakteri hücre duvarındaki peptidoglikan tabakasında beta(1->4) glikozidik bağlarını hidroliz ederek antibakteriyel etki gösteren enzim hangisidir?
A
Alfa-amilaz
B
Lizozim (Muramidaz)
C
Lingual lipaz
D
Kallikrein
E
Alkali fosfataz
Adım Adım Çözüm Analizi:
Lizozim (muramidaz), Gram-pozitif bakterilerin hücre duvarındaki N-asetilglukozamin ile N-asetilmuramik asit arasındaki beta(1-4) bağlarını parçalayarak bakteriyolizis yapan temel tükürük savunma enzimidir.
#9

Soru #9: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: A
Tükürükte serbest demir (Fe+3) iyonlarını bağlayarak demire bağımlı bakterilerin çoğalmasını engelleyen (bakteriyostatik) demir bağlayıcı protein hangisidir?
A
Laktoferrin
B
Histatin
C
Staterin
D
Musin MG1
E
Sekretuvar IgA
Adım Adım Çözüm Analizi:
Laktoferrin tükürükteki serbest demiri çok yüksek afiniteyle bağlayarak ortamdan uzaklaştırır. Bakteriler metabolizmaları için gerekli demiri bulamaz ve çoğalamazlar (nutrisyonel bağışıklık).
#10

Soru #10: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: A
Tükürükte hidroksiapatit kristallerine yüksek afiniteyle bağlanarak kalsiyum ve fosfatın tükürükten kendiliğinden çökmesini (presipitasyon) engelleyen ve mine remineralizasyon dengesini koruyan özgül proteinler hangileridir?
A
Staterin ve Prolinden Zengin Proteinler (PRP)
B
Alfa-amilaz ve Pepsin
C
Albumin ve Fibrinojen
D
Gastrik intrensek faktör
E
Histamin ve Serotonin
Adım Adım Çözüm Analizi:
Tükürük kalsiyum ve fosfata aşırı doygundur. Staterin ve asidik PRP'ler (proline-rich proteins) diş minesine bağlanarak kalsiyum fosfat kristallerinin kontrolsüz büyümesini ve taş oluşumunu engellerken remineralizasyonu regüle eder.
#11

Soru #11: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: B
Dilde von Ebner bezlerinden salgılanan ve trigliseridlerin sindirimini midede asidik pH'da bile başlatabilen lipolitik enzim hangisidir?
A
Pankreatik lipaz
B
Lingual lipaz
C
Fosfolipaz A2
D
Hormon duyarlı lipaz
E
Lipoprotein lipaz
Adım Adım Çözüm Analizi:
Sirkumvallat papillaların oluklarına açılan von Ebner seröz bezlerinden salgılanan Lingual Lipaz, pH 2.0-6.0 arasında aktiftir ve mide asidinde trigliserid sindirimini sürdürür.
#12

Soru #12: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: B
Midede hidroklorik asit (HCl) ve İntrensek Faktör (Intrinsic Factor) salgılayan mide mukoza hücresi aşağıdakilerden hangisidir?
A
Esas (Chief) hücreler
B
Parietal (Oksintik) hücreler
C
G hücreleri
D
Enterokromaffin benzeri (ECL) hücreler
E
D hücreleri
Adım Adım Çözüm Analizi:
Parietal hücreler (oksintik hücreler) apikal H+/K+ ATPaz pompasıyla mide lümenine HCl salgılar; ayrıca ileumdan B12 vitamini emilimi için mutlak gerekli olan İntrensek Faktörü sentezleyen tek hücredir.
#13

Soru #13: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: D
Aşağıdakilerden hangisi mide parietal hücresinde HCl salgılanmasını doğrudan uyaran üç temel fizyolojik sekretagogdan biri DEĞİLDİR?
A
Histamin (H2 reseptörü üzerinden)
B
Asetilkolin (M3 reseptörü üzerinden)
C
Gastrin (CCK-B reseptörü üzerinden)
D
Somatostatin (SST reseptörü üzerinden)
E
Gastrin salgılatıcı peptit ile uyarılmış gastrin
Adım Adım Çözüm Analizi:
Parietal hücreden asit salgısını uyaran 3 ana madde: Histamin, Asetilkolin ve Gastrindir. D hücrelerinden salınan Somatostatin ise Gi proteini üzerinden asit salgısını güçlü şekilde İNHİBE eden ana hormondur.
#14

Soru #14: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: B
Kolesistokinin (CCK) hormonunun sindirim sistemindeki iki temel fizyolojik etkisi hangisinde doğru olarak verilmiştir?
A
Mide asidini artırmak ve tükürüğü kesmek
B
Safra kesesini kasmak ve pankreastan enzimden zengin sıvı salgılatmak
C
İnce bağırsak peristaltizmini tamamen durdurmak
D
Oddi sfinkterini kasmak
E
Pankreastan yalnızca saf su salgılatmak
Adım Adım Çözüm Analizi:
Duodenum I hücrelerinden salınan CCK, safra kesesini k体系atarak safranın duodenuma akmasını sağlar, Oddi sfinkterini gevşetir ve pankreas asinöz hücrelerinden sindirim enzimlerinin (amilaz, lipaz, tripsinojen) salgılanmasını uyarır.
#15

Soru #15: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: A
Pankreas duktus hücrelerinden bol miktarda bikarbonattan (HCO3-) zengin alkali sıvı salgılatarak mide asidini duodenumda nötralize eden temel hormon hangisidir?
A
Sekretin
B
Gastrin
C
Motilin
D
GIP (Glukoz bağımlı insülinotropik polipeptid)
E
Ghrelin
Adım Adım Çözüm Analizi:
Duodenum S hücrelerinden asidik kimus varlığında (pH < 4.5) salınan Sekretin, pankreas duktus epiteline etki ederek lümene bol miktarda HCO3- ve su salgılatır; böylece asit nötralize edilir.
#16

Soru #16: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: E
Yutma refleksinin faringeal fazı sırasında soluk borusuna (laringeal girişe) besin kaçmasını engelleyen temel mekanizmalar arasında hangisi yer almaz?
A
Yumuşak damağın yukarı kalkarak nazofarinksi kapatması
B
Larenksin yukarı ve öne çekilmesi, epiglotun geriye yatarak glottisi örtmesi
C
Vokal kordların birbirine yaklaşarak adduksiyona gelmesi
D
Solunumun refleks olarak geçici süreyle durması (yutma apnesi)
E
Üst özofagus sfinkterinin (krikofaringeus) kalıcı olarak kasılı kalması
Adım Adım Çözüm Analizi:
Faringeal fazda besin lokmasının özofagusa geçebilmesi için üst özofagus sfinkteri (m. cricopharyngeus) refleks olarak GEVŞEMELİDİR. Sfinkterin kasılı kalması besinin geçişini engeller.
#17

Soru #17: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: B
Enterik sinir sisteminde düz kas tabakaları arasında (longitudinal ve sirküler kas arası) yer alan ve gastrointestinal motiliteyi/peristaltizmi yöneten sinir pleksusu hangisidir?
A
Meissner (submukozal) pleksusu
B
Auerbach (miyenterik) pleksusu
C
Plexus celiacus
D
Plexus hypogastricus
E
Plexus dentalis superior
Adım Adım Çözüm Analizi:
Auerbach (miyenterik) pleksusu kas tabakaları arasında yer alır ve GIS motilitesi ve peristaltik hareketlerden sorumludur. Meissner pleksusu ise submukozada bulunur ve lokal kan akımı ile bez salgılarını kontrol eder.
#18

Soru #18: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: A
Pankreatik proenzimlerin (zimojenlerin) bağırsak lümeninde aktifleşmesini başlatan ve tripsinojeni aktif tripsine dönüştüren duodenal fırçamsı kenar enzimi hangisidir?
A
Enterokinaz (Enteropeptidaz)
B
Karboksipeptidaz
C
Kimotripsin
D
Elastaz
E
Laktaz
Adım Adım Çözüm Analizi:
Duodenum mukozasındaki Enteropeptidaz (Enterokinaz), tripsinojeni proteolitik olarak parçalayarak aktif Tripsine dönüştürür. Oluşan aktif tripsin de diğer tüm zimojenleri (kimotripsinojen, proelastaz vb.) otokatalitik olarak aktifleştirir.
#19

Soru #19: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: A
Tükürükte bulunan ve Candida albicans başta olmak üzere oral patojen mantarlara karşı antifungal etki gösteren histidinden zengin temel peptid ailesi hangisidir?
A
Histatinler (özellikle Histatin-5)
B
Musinler
C
Alfa-defensinler
D
Kalprotektin
E
Miyoglobin
Adım Adım Çözüm Analizi:
Histatinler (özellikle Histatin-5), parotis ve submandibular bezlerden salınan, histidinden zengin katyonik peptitlerdir. Candida albicans hücre zarına bağlanarak hücre içi ATP ve potasyum kaybına yol açar ve güçlü antifungal aktivite gösterir.
#20

Soru #20: Fizyoloji & Biyokimya • Sindirim & Tükürük Bezi

Doğru Cevap: D
Kserostomi (ağız kuruluğu) gelişen bir hastada tükürüğün koruyucu fonksiyonlarının azalmasına bağlı olarak aşağıdakilerden hangisinin görülme olasılığı en düşüktür?
A
Servikal ve kök çürüklerinde dramatik artış
B
Oral kandidiyazis (pamukçuk) gelişimi
C
Disfaji (yutma güçlüğü) ve tat alma bozukluğu
D
Diş minesinde kendiliğinden aşırı remineralizasyon ve florozis
E
Oral mukozada yanma ve enfeksiyon sıklığında artış
Adım Adım Çözüm Analizi:
Tükürük azaldığında demineralizasyon artar, asit tamponlanamaz ve hızla çürük gelişir. Kserostomide remineralizasyon artmaz, aksine tamamen çöker.

İlgili DUS Fizyoloji & Biyokimya Testleri

Tümünü Gör

Çerez Tercihleriniz

Sitemizin düzgün çalışması, oturum güvenliğiniz ve performans ölçümleri için çerezler kullanıyoruz. Çerez Politikamız ve Gizlilik Politikamız.