DUYURU⚡ 2026 KPSS & YKS Yeni Nesil Çıkmış Sorular ve Deneme Sınavları Eklendi!İncele
dus DENEMESİ• 2026 Müfredatı

DUS DUS Mikrobiyoloji - 5. Konu: Tıbbi Mikoloji & Oral Kandidiyazis

Ders: Mikrobiyoloji & PatolojiSoru Sayısı: 20Tam Sınav Formatında
30:00
1
Mikrobiyoloji & Patoloji
Soru 1 / 20
Oral kavitede en sık enfeksiyona yol açan fırsatçı patojen mantar olan Candida albicans'ın doku invazyonunda 'morfolojik dimorfizm' göstermesi hangi formlar arasındaki geçişi ifade eder?
📢 Reklam AlanıAD_TEST_BOTTOM

Sınav Soru Altı Reklam Alanı

Soru kartının altında, cevap şıklarından izole güvenli yatay alan.

Format: 728x90 Horizontal
📢 Reklam AlanıAD_TEST_SOLVER_SIDEBAR

Sınav Sağ Panel Reklam Alanı

Soru çözme esnasında sağ kolonda soru navigasyonunun hemen üstünde yer alır.

Format: 300x250 Rectangle

Soru Navigasyonu

0/20 Cevaplandı
İşaretlendi Aktif Boş
DUS Müfredat ve Çözüm Rehberi

DUS Mikrobiyoloji - 5. Konu: Tıbbi Mikoloji & Oral Kandidiyazis – Soru Bankası & Detaylı Çözümleri

Bu test, 2026 DUS Mikrobiyoloji & Patoloji müfredatı kapsamında Tıbbi Mikoloji & Oral Kandidiyazis konusundaki bilgilerinizi ölçmek amacıyla hazırlanmıştır. Toplam 20 özgün soru ve adım adım açıklamalı çözümünü görmek için tıklayın.

Soruları & Çözümleri Aç (20)
#1

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Oral kavitede en sık enfeksiyona yol açan fırsatçı patojen mantar olan Candida albicans'ın doku invazyonunda 'morfolojik dimorfizm' göstermesi hangi formlar arasındaki geçişi ifade eder?
A
Blastospor (maya) formundan hif / psödohif formuna dönüşüm
B
Bakteriden virüse dönüşüm
C
Kist formundan trofozoite dönüşüm
D
Spor formundan amipli forma geçiş
E
Kamçılı formdan silili forma dönüşüm
Adım Adım Çözüm Analizi:
Candida albicans kommensal olarak tek hücreli oval blastospor (maya) formundadır. Fırsatçı enfeksiyon başlattığında 37°C'de germ tüpü (çimlenme borusu) oluşturarak gerçek hif ve psödohif formuna dönüşür; hif formu doku içine penetrasyon ve invazyondan sorumludur.
#2

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Ağız mukozasında peynirimsi, süt kesiği benzeri beyaz plaklarla karakterize, spatülle kazındığında altında kanamalı eritemli mukoza bırakan en klasik oral kandidiyazis klinik formu hangisidir?
A
Akut Psödomembranöz Kandidiyazis (Pamukçuk / Thrush)
B
Kronik Hiperplastik Kandidiyazis (Kandida Lökoplakisi)
C
Akut Eritematöz Kandidiyazis
D
Median Romboid Glossit
E
Angüler Şelit
Adım Adım Çözüm Analizi:
Akut psödomembranöz kandidiyazis (pamukçuk), yenidoğanlarda, immünsüprese hastalarda ve inhaler steroid kullananlarda sık görülür. Deskuame epitel, keratin ve kandida hiflerinden oluşan beyaz membranlar spatülle KAZINABİLİR; kazındığında kanamalı kırmızı zemin kalır.
#3

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Ağız mukozasında spatülle kazınamayan, premalign (kanserleşme riski taşıyan) ve biyopside epitele invaze kandida hifleri ile atipik epitel displazisi gösteren kandidiyazis formu hangisidir?
A
Kronik Hiperplastik Kandidiyazis (Kandida Lökoplakisi)
B
Akut psödomembranöz kandidiyazis
C
Dudak bileşkesi angüler şeliti
D
Protez stomatiti Tip 1
E
Coğrafik dil
Adım Adım Çözüm Analizi:
Kronik hiperplastik kandidiyazis (kandida lökoplakisi), sıklıkla sigara içenlerde bukkal mukozada kazınamayan sert beyaz plaklar şeklindedir; %10-15 oranında displazi ve skuamöz karsinom gelişim riski taşır.
#4

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Geniş spektrumlu antibiyotik (örneğin amoksisilin) kullanımı sonrasında dildeki filiform papillaların atrofisi sonucu dil sırtında parlak kırmızı, yanıcı ve ağrılı lezyonlarla ortaya çıkan kandidiyazis formu hangisidir?
A
Akut Eritematöz (Atrofik) Kandidiyazis (Antibiyotik stomatiti)
B
Hiperplastik kandidiyazis
C
Oral tüylü lökoplaki
D
Lichen planus
E
Pemfigus vulgaris
Adım Adım Çözüm Analizi:
Antibiyotik stomatiti olarak da bilinen akut eritematöz kandidiyazis, bakteriyel floranın antibiyotikle baskılanması sonucu Candida'nın aşırı üremesiyle dilde papilla kaybı (kırmızı, düzgün, depapile dil) ve şiddetli yanma hissi ile karakterizedir.
#5

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: B
Tam veya bölümlü hareketli protez kullanan hastalarda sert damak mukozasında protezin oturduğu alana tam uyan sınırlı eritem ve ödemle (Newton sınıflaması) seyreden tabloya ne ad verilir?
A
Dentin hiperestezi
B
Protez Stomatiti (Kronik Eritematöz Kandidiyazis)
C
Oral skuamöz karsinom
D
Epulis fissuratum
E
Torüs palatinus
Adım Adım Çözüm Analizi:
Protez stomatiti, protezin gece çıkarılmaması, kötü protez hijyeni ve akrilik kaideye yapışan Candida biyofilmi nedeniyle protez altındaki damak mukozasında gelişen kronik eritematöz kandidiyazistir.
#6

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Dudak köşelerinde (kommisuralarda) maserasyon, eritem, fissür ve kabuklanma ile seyreden 'Angüler Şelit' (Perleche) lezyonlarında sıklıkla birlikte izole edilen iki patojen mikroorganizma hangisidir?
A
Candida albicans ve Staphylococcus aureus
B
Streptococcus mutans ve Lactobacillus
C
Treponema denticola ve P. gingivalis
D
HPV ve HSV-1
E
Pseudomonas ve Klebsiella
Adım Adım Çözüm Analizi:
Angüler şelit lezyonlarının mikrobiyolojik kültüründe vakaların büyük çoğunluğunda (%60-80) Candida albicans ile Staphylococcus aureus mikst enfeksiyon halinde bulunur; dikey boyut kaybı tükürük birikimine zemin hazırlar.
#7

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Laboratuvarda Candida albicans'ın diğer Candida türlerinden hızlı ayrımında insan serumu içinde 37°C'de 2-3 saat inkübe edildiğinde mikroskopta görülen patognomonik yapı hangisidir?
A
Germ tüpü (Çimlenme borusu)
B
Klamidospor
C
Kapsül zonu
D
Askospor
E
Endospor
Adım Adım Çözüm Analizi:
Germ tüpü testi (Reynold-Braude fenomeni), Candida albicans ve C. dubliniensis'in serum içinde 37°C'de 2 saatte mayadan uzayan gerçek hif öncülü (germ tüp) oluşturmasına dayanır; hızlı tanı testidir.
#8

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Mısır unu (cornmeal) Tween 80 agarda Candida albicans'ın oluşturduğu, kalın çift duvarlı, yuvarlak, dirençli dinlenme sporlarına ne ad verilir?
A
Klamidospor (Klamidokonidyum)
B
Artrospor
C
Zigospor
D
Bazospor
E
Kondiyofor
Adım Adım Çözüm Analizi:
Mısır unu-Tween 80 besiyerinde mikroaerofilik ortamda C. albicans psödohiflerinin uçlarında karakteristik kalın duvarlı küresel Klamidosporlar oluşturur.
#9

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Candida albicans'ın konak epitel hücrelerine tutunmasını ve doku penetrasyonunu sağlayan majör virülans faktörü sekretuvar enzim ailesi hangisidir?
A
SAP (Sekretuvar Aspartil Proteazlar)
B
Katalaz
C
Beta-galaktozidaz
D
Streptolizin
E
Alkali fosfataz
Adım Adım Çözüm Analizi:
SAP (Secreted Aspartyl Proteinases - Sap1-10) ailesi, konak epitel keratinini, kollajeni, laminini ve tükürük sekretuvar IgA'sını parçalayarak mantarın mukozal bariyeri aşmasını sağlayan anahtar enzim grubudur.
#10

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Oral kandidiyazis tedavisinde topikal olarak ağızda çalkalanıp yutulan veya tükürülen, gastrointestinal kanaldan emilmeyen polien grubu antifungal ilaç hangisidir?
A
Nistatin
B
Flukonazol
C
İtrakonazol
D
Kaspofungin
E
Terbinafin
Adım Adım Çözüm Analizi:
Nistatin bir polien antibiyotiktir. Mantar hücre zarındaki ergosterole bağlanarak zarda delikler açar ve potasyum sızıntısıyla mantarı öldürür. Bağırsaktan emilmez, bu sayede sistemik toksisite yapmadan oral kandidiyaziste güvenle lokal gargara/süspansiyon olarak kullanılır.
#11

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Azol grubu antifungallerin (Flukonazol, Ketokonazol) mantar hücresindeki etki mekanizması aşağıdakilerden hangisidir?
A
14-alfa-demetilaz enzimini (CYP51) inhibe ederek lanosterolün ergosterole dönüşümünü bloke etmek
B
Hücre duvarında beta-glukan sentezini durdurmak
C
DNA polimerazı inhibe etmek
D
Mikrotübülleri parçalamak
E
Protein sentezinde 50S ribozomu tıkamak
Adım Adım Çözüm Analizi:
Azoller sitokrom P450 bağımlı 14-alfa-sterol demetilaz enzimini inhibe eder. Ergosterol sentezlenemez; toksik sterol ara ürünleri birikir ve fungal membran geçirgenliği bozularak mantar üremesi durur.
#12

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Ekinokandin grubu antifungallerin (Kaspofungin, Mikafungin) mantar hücresindeki özgül hedefi hangisidir?
A
Fungal hücre duvarındaki 1,3-beta-D-glukan sentaz enziminin inhibisyonu
B
Ergosterolün parçalanması
C
Kalsiyum kanallarının açılması
D
RNA transkripsiyonunun durması
E
Kitin sentezinin uyarılması
Adım Adım Çözüm Analizi:
Ekinokandinler mantarların hücre duvarındaki 1,3-beta-glukan polimerlerinin sentezini (1,3-beta-D-glukan sentazı) inhibe eder; ozmotik lizisle mantar ölür; insan hücrelerinde hücre duvarı bulunmadığı için son derece seçicidir.
#13

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Kontrolsüz diyabetik ketoasidoz hastalarında veya immünsüprese bireylerde burun, paranazal sinüsler ve sert damakta hızla siyah nekrotik eskar lezyonları oluşturan, anjiyoinvaziv ölümcül mantar enfeksiyonu hangisidir?
A
Mukormikoz (Zigomikoz / Mucor, Rhizopus türleri)
B
Histoplazmoz
C
Kriptokokkoz
D
Dermatofitoz
E
Pneumocystis jirovecii
Adım Adım Çözüm Analizi:
Mukormikoz (Rhizopus, Mucor), ketoasidozda serbest demiri kullanarak hızla çoğalır; damar duvarlarını istila eder (anjiyoinvazyon), tromboz ve doku infarktına yol açar. Damakta siyah nekrotik perforasyonlar oluşturur; acil cerrahi debridman ve Amfoterisin B gerektirir.
#14

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Retiküloendotelyal sistem makrofajları içinde hücre içi (intrasellüler) maya formunda çoğalan ve oral mukozada dili veya damağı tutan granülomatöz kronik ülserler yapabilen termal dimorfik mantar hangisidir?
A
Histoplasma capsulatum
B
Aspergillus fumigatus
C
Candida glabrata
D
Malassezia furfur
E
Trichophyton rubrum
Adım Adım Çözüm Analizi:
Histoplasma capsulatum kuş/yarasa dışkısıyla bulaşır. Makrofajların içinde fagositoza direnerek yaşayan hücre içi mayadır. İlerlemiş olgularda ağızda dil ve damakta tüberküloz veya maligniteyi taklit eden sert kenarlı kronik ülserler yapar.
#15

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Amfoterisin B'nin en önemli dozu kısıtlayan ve klinik kullanımını sınırlayan majör sistemik toksik yan etkisi hangisidir?
A
Nefrotoksisite (Böbrek tübüler hasarı ve vazokonstriksiyon)
B
Hepatik nekroz
C
Aplastik anemi
D
Retina dekolmanı
E
Diş minesi renklenmesi
Adım Adım Çözüm Analizi:
Amfoterisin B fungal ergosterole bağlanırken insan hücrelerindeki kolesterole de kısmen çapraz bağlanır. Renal afferent arteriyollerde vazokonstriksiyon ve tübül epitel hasarı yaparak belirgin Nefrotoksisite oluşturur (lipozomal formları bu toksisiteyi azaltır).
#16

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Flukonazol tedavisine intrensek (doğal) direnç gösteren ve son yıllarda immünsüpresif hastalarda fırsatçı oral kandidiyazis etkeni olarak artış gösteren Candida türü hangisidir?
A
Candida krusei
B
Candida albicans
C
Candida parapsilosis
D
Candida tropicalis
E
Candida dubliniensis
Adım Adım Çözüm Analizi:
Candida krusei flukonazole doğal (intrensek) dirençlidir (CYP51 afinitesi düşüktür). Candida glabrata ise doza bağımlı duyarlılık ve kazanılmış direnç sergiler.
#17

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Mantar hücre duvarının ana iskeletini oluşturan ve bakterilerde bulunmayan N-asetilglukozamin polimeri yapısal polisakkarit hangisidir?
A
Kitin
B
Peptidoglikan
C
Teikoik asit
D
Dekstran
E
Selüloz
Adım Adım Çözüm Analizi:
Fungal hücre duvarının sertliğini ve mekanik direncini sağlayan temel yapı beta(1->4) bağlı N-asetilglukozamin polimeri olan Kitin (chitin) ve beta-glukanlardır.
#18

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Güvercin dışkısıyla kontamine topraktan bulaşan, kalın mukopolisakkarit kapsülü olan ve Çin mürekkebi (India ink) preparatında kapsülü negatif boyanarak tanınan maya mantarı hangisidir?
A
Cryptococcus neoformans
B
Candida albicans
C
Sporothrix schenckii
D
Blastomyces dermatitidis
E
Coccidioides immitis
Adım Adım Çözüm Analizi:
Cryptococcus neoformans belirgin glukuronoksilomannan kapsülüne sahip tek patojen mayadır; immünsüprese bireylerde menenjit yapar. Çin mürekkebinde siyah zeminde ışık kıran berrak kapsül halesiyle doğrudan teşhis edilir.
#19

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Candida biyofilminin hareketli akrilik protez kaidelerine yapışmasında (adhezyon) rol oynayan en önemli fungal hücre yüzeyi glikoprotein adhezin ailesi hangisidir?
A
ALS (Agglutinin-Like Sequence) proteinleri (özellikle Als3)
B
Protein A
C
Porin
D
Fimbriya
E
Hemaglütinin
Adım Adım Çözüm Analizi:
Candida albicans'ın yüzeyindeki Als protein ailesi (özellikle Als3 ve Hwp1), konağın epitel hücrelerine, endoteline ve diş hekimliği akrilik kaide reçinelerine yapışmayı sağlayan majör adezyon molekülleridir.
#20

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Dil dorsumunda foramen çekumun hemen önünde, orta hatta baklava (romboid) şeklinde düzgün, depapile, asemptomatik kırmızı plak şeklinde görülen lezyona ne ad verilir?
A
Median Romboid Glossit
B
Coğrafik dil (Eritema migrans)
C
Paslı dil
D
Tüylü dil
E
Makroglossi
Adım Adım Çözüm Analizi:
Eski yıllarda embriyolojik tüberkulum impar gelişim defekti sanılan Median Romboid Glossit'in günümüzde kronik eritematöz kandidiyazis formu olduğu kanıtlanmıştır; foramen çekum önünde orta hatta dilde romboid depapile eritematöz alanla karakterizedir.

İlgili DUS Mikrobiyoloji & Patoloji Testleri

Tümünü Gör