DUYURU⚡ 2026 KPSS & YKS Yeni Nesil Çıkmış Sorular ve Deneme Sınavları Eklendi!İncele
dus DENEMESİ• 2026 Müfredatı

DUS DUS Mikrobiyoloji - 4. Konu: Tıbbi Viroloji & Oral Lezyon Yapan Virüsler

Ders: Mikrobiyoloji & PatolojiSoru Sayısı: 20Tam Sınav Formatında
30:00
1
Mikrobiyoloji & Patoloji
Soru 1 / 20
Çocukluk çağında ani ateş, yaygın diş eti hipertrofisi ve eritemi, ağız içi vezikül ve ülserasyonlarla seyreden 'Primer Herpetik Gingivostomatit' tablosunun en sık etkeni hangisidir?
📢 Reklam AlanıAD_TEST_BOTTOM

Sınav Soru Altı Reklam Alanı

Soru kartının altında, cevap şıklarından izole güvenli yatay alan.

Format: 728x90 Horizontal
📢 Reklam AlanıAD_TEST_SOLVER_SIDEBAR

Sınav Sağ Panel Reklam Alanı

Soru çözme esnasında sağ kolonda soru navigasyonunun hemen üstünde yer alır.

Format: 300x250 Rectangle

Soru Navigasyonu

0/20 Cevaplandı
İşaretlendi Aktif Boş
DUS Müfredat ve Çözüm Rehberi

DUS Mikrobiyoloji - 4. Konu: Tıbbi Viroloji & Oral Lezyon Yapan Virüsler – Soru Bankası & Detaylı Çözümleri

Bu test, 2026 DUS Mikrobiyoloji & Patoloji müfredatı kapsamında Tıbbi Viroloji & Oral Virüsler konusundaki bilgilerinizi ölçmek amacıyla hazırlanmıştır. Toplam 20 özgün soru ve adım adım açıklamalı çözümünü görmek için tıklayın.

Soruları & Çözümleri Aç (20)
#1

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Çocukluk çağında ani ateş, yaygın diş eti hipertrofisi ve eritemi, ağız içi vezikül ve ülserasyonlarla seyreden 'Primer Herpetik Gingivostomatit' tablosunun en sık etkeni hangisidir?
A
Herpes Simplex Virüs Tip 1 (HSV-1)
B
Varicella-Zoster Virüsü (VZV)
C
Koksaki Virüs A16
D
Epstein-Barr Virüsü (EBV)
E
Sitomegalovirüs (CMV)
Adım Adım Çözüm Analizi:
HSV-1 ile ilk temas çocuklukta sıklıkla 'primer herpetik gingivostomatit' şeklinde kliniğe yansır. Tüm yapışık ve serbest diş etleri, yanak, dil ve dudakta ağrılı veziküller patlar, sarı tabanlı eritemli ülserlere dönüşür.
#2

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Primer enfeksiyon sonrasında Herpes Simplex Virüs Tip 1 (HSV-1) santral sinir sisteminde ömür boyu latent (sessiz) olarak hangi anatomik yapıda saklanır?
A
Ganglion trigeminale (Gasser gangliyonu)
B
Ganglion geniculi
C
Ganglion oticum
D
Ganglion pterygopalatinum
E
Talamus VPM çekirdeği
Adım Adım Çözüm Analizi:
HSV-1 primer oral enfeksiyon sonrasında akson boyunca retrograd taşınarak Ganglion trigeminale (Gasser gangliyonu) nöron somalarında latent kalır; ateş, güneş, stres veya travma ile reaktive olup dudak bileşkesinde rekürren herpes labialis (uçuk) oluşturur.
#3

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Varicella-Zoster Virüsünün (VZV) n. facialis'in ganglion geniculi'sinde reaktivasyonu sonucu dış kulak yolunda veziküller, ipsilateral periferik yüz felci (fasiyal paralizi) ve kulak ağrısı ile karakterize sendrom hangisidir?
A
Ramsay Hunt Sendromu (Herpes Zoster Oticus)
B
Bell paralizisi
C
Horner Sendromu
D
Sjögren Sendromu
E
Mukulicz Sendromu
Adım Adım Çözüm Analizi:
Ganglion geniculi'deki latent VZV'nin reaktivasyonu Ramsay Hunt Sendromuna (Herpes Zoster Oticus) yol açar. Dış kulak yolu ve kulak kepçesinde veziküller, şiddetli otalji, n. facialis felci ve sıklıkla n. vestibulocochlearis tutulumuyla işitme kaybı/vertigo görülür.
#4

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
HIV/AIDS hastalarında ve immünsüpresif bireylerde dilin lateral kenarlarında kazınamayan beyaz oluklu/çizgili lezyonlarla karakterize 'Oral Tüylü Lökoplaki' (Oral Hairy Leukoplakia) lezyonunun etyolojik ajanı hangisidir?
A
Epstein-Barr Virüsü (EBV / HHV-4)
B
Human Papilloma Virüs (HPV)
C
Candida albicans
D
Herpes Simplex Virüs Tip 2
E
Hepatit C Virüsü
Adım Adım Çözüm Analizi:
Oral tüylü lökoplaki, Epstein-Barr Virüsü (EBV) replikasyonu sonucu dilin lateral kenarlarında dikey oluklu, beyaz, spatülle kazınamayan lezyonlardır; AIDS'in önemli klinik erken belirteçlerindendir.
#5

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Koksaki Virüs A grubu suşlarının (özellikle Coxsackie A16) etken olduğu, çocuklarda el ayası, ayak tabanı ve ağız içinde ağrılı vezikülo-ülseratif lezyonlarla seyreden viral hastalık hangisidir?
A
El-Ayak-Ağız Hastalığı
B
Herpanjina
C
Kabakulak
D
Kızamıkçık
E
Suçiçeği
Adım Adım Çözüm Analizi:
Enterovirüs ailesinden Koksaki A16 ve Enterovirüs 71, çocuklarda yüksek ateş, avuç içi, ayak tabanında eritemli veziküller ve oral kavitede vezikülo-büllöz lezyonlarla seyreden El-Ayak-Ağız Hastalığına (Hand-Foot-Mouth Disease) neden olur.
#6

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Yumuşak damak, uvula ve anterior tonsil plikalarında aniden çıkan çok sayıda küçük vezikül ve ülserlerle karakterize, Koksaki A virüslerinin neden olduğu enfeksiyon tablosu hangisidir?
A
Herpanjina
B
Akut herpetik gingivostomatit
C
Aftöz stomatit
D
Mononükleoz
E
Kızıl
Adım Adım Çözüm Analizi:
Herpanjina, Koksaki A virüslerinin (A1-A10, A22) neden olduğu, akut ateş, disfaji ve orofarinksin arka kısmında (yumuşak damak, uvula, tonsil plikaları) sınırlı vezikül ve ülserlerle seyreden tablodur; diş etlerini tutmamasıyla HSV'den ayrılır.
#7

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Human Papilloma Virüsünün (HPV) yüksek riskli onkojenik tipleri olan Tip 16 ve Tip 18, oral ve orofaringeal karsinom gelişiminde hangi tümör supresör proteinleri sırasıyla inaktive eder?
A
E6 proteini p53'ü parçalar; E7 proteini Retinoblastoma (pRb) proteinini inaktive eder
B
E6 pRb'yi inaktive eder; E7 p53'ü yıkar
C
E1 ve E2 doğrudan kaspazları aktive eder
D
L1 kapsidi albümini yıkar
E
E5 proteini telomerazı yok eder
Adım Adım Çözüm Analizi:
Onkojenik HPV tiplerinde (HPV-16, 18), viral E6 onkoproteini konak p53 tümör süpresör proteinini ubikitinleyip yıkar; viral E7 onkoproteini ise pRb proteinine bağlanarak E2F transkripsiyon faktörünü serbest bırakır ve kontrolsüz hücre döngüsünü tetikler.
#8

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Kızamık (Rubeola) hastalığında döküntüler vücuda yayılmadan 1-2 gün önce yanak mukozasında Stensen kanalı orifisi çevresinde görülen patognomonik lezyonlara ne ad verilir?
A
Koplik lekeleri
B
Fordyce granülleri
C
Aschoff nodülleri
D
Mikulicz hücreleri
E
Wickham çizgileri
Adım Adım Çözüm Analizi:
Kızamığın prodromal döneminde bukkal mukozada 2. molar diş hizasında eritemli zemin üzerinde küçük, mavimsi-beyaz tuz tanesi görünümlü Koplik lekeleri kızamık için patognomoniktir.
#9

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Glandula parotidea'nın bilateral akut ağrılı şişliği (kabakulak) ile karakterize enfeksiyona yol açan Mumps virüsü hangi virüs ailesine aittir?
A
Paramiksovirüs (Paramyxoviridae)
B
Pikornavirüs
C
Herpesvirüs
D
Retrovirüs
E
Rabiesvirüs
Adım Adım Çözüm Analizi:
Mumps virüsü (kabakulak virüsü), zarflı, tek iplikli negatif polariteli RNA virüsü olup Paramyxoviridae ailesine aittir; tükürük bezleri, testisler (orşit), pankreas ve meninksleri tutabilir.
#10

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
HIV (İnsan İmmünyetmezlik Virüsü) hedef konak hücreye (CD4+ T yardımcı lenfositler) tutunurken viral gp120 glikoproteini ile konak hücre zarındaki hangi reseptör ve koreseptörlere bağlanır?
A
CD4 reseptörü ve CCR5 veya CXCR4 kemokin koreseptörleri
B
CD8 reseptörü ve MHC-I
C
CD19 ve CD20 reseptörleri
D
Yalnızca Toll-like reseptör 4
E
İnsülin reseptörü
Adım Adım Çözüm Analizi:
HIV yüzeyindeki gp120 glikoproteini, T yardımcı hücrelerindeki CD4 reseptörüne bağlanır; konformasyonel değişimle makrofajlarda CCR5, T lenfositlerde CXCR4 koreseptörüne tutunur; ardından gp41 aracılığıyla viral zarf ile hücre zarı kaynaşır.
#11

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Oral kavitede HPV Tip 6 ve Tip 11 enfeksiyonuna bağlı gelişen, karnabahar görünümlü, pediküllü benign epitel proliferasyonu lezyonu hangisidir?
A
Skuamöz papillom / Kondiloma aküminatum
B
Skuamöz hücreli karsinom
C
Lökoplaki
D
Eritroplaki
E
Lichen planus
Adım Adım Çözüm Analizi:
Düşük riskli HPV tipleri (Tip 6 ve 11) oral mukozada sıklıkla sert damak, dudak ve dilde karnabahar veya parmaksı uzantılara sahip iyi huylu Skuamöz Papillom, Verruca Vulgaris ve Kondiloma Aküminatum lezyonlarına yol açar.
#12

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Asiklovir'in (Acyclovir) Herpes Simplex ve VZV enfeksiyonlarında seçici antiviral etki göstermesini sağlayan, ilacı monofosfat formuna aktive eden viral enzim hangisidir?
A
Viral Timidin Kinaz
B
Revers transkriptaz
C
Viral proteaz
D
Nöraminidaz
E
İntegraz
Adım Adım Çözüm Analizi:
Asiklovir bir ön-ilaçtır. Enfekte konak hücresinde HSV veya VZV'ye ait 'Viral Timidin Kinaz' enzimi tarafından ilk fosfatı takılarak monofosfata dönüştürülür. İlacın sağlam hücrelerde aktifleşmemesi bu viral enzime özgüllüğünden kaynaklanır.
#13

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Kaposi Sarkomunun etyolojik ajanı olan ve AIDS hastalarında damakta morumsu/kırmızımsı vasküler tümöral lezyonlar oluşturan virüs hangisidir?
A
İnsan Herpes Virüsü Tip 8 (HHV-8 / KSHV)
B
Sitomegalovirüs (HHV-5)
C
Herpes Simplex Virüs Tip 1
D
Hepatit B Virüsü
E
Adenovirüs
Adım Adım Çözüm Analizi:
Human Herpesvirus-8 (HHV-8 / Kaposi sarkomu ilişkili herpesvirüs), endotel hücrelerini transforme ederek proliferasyona uğratır; AIDS'li bireylerde özellikle sert damakta ve diş etinde koyu kırmızı-mor nodüler anjiyoproliferatif lezyonlar yapar.
#14

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Diş hekimliği kliniklerinde kan ve tükürük yoluyla bulaşma riski en yüksek olan, perkütan iğne batmasıyla bulaşma ihtimali yaklaşık %30 olan ve aşısı rutin uygulanan DNA virüsü hangisidir?
A
Hepatit B Virüsü (HBV)
B
Hepatit C Virüsü (HCV)
C
HIV
D
Hepatit A Virüsü
E
İnfluenza virüsü
Adım Adım Çözüm Analizi:
HBV (Hepadnaviridae, çift iplikli dairesel DNA), enfekte kanla kontamine iğne batmasında %30 gibi son derece yüksek bulaşma oranına sahiptir (HCV %3, HIV %0.3). Diş hekimlerinin ve klinik personelinin aşılanması zorunludur.
#15

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Tzank yayma testinde (Tzanck smear) vezikül tabanından alınan kazıntıda dev çok çekirdekli epitel hücreleri ve intranükleer Cowdry A inklüzyonları görülmesi hangi virüs enfeksiyonunu doğrular?
A
Herpes Simplex Virüs (HSV) veya Varicella-Zoster Virüs (VZV)
B
Koksaki Virüs
C
HPV
D
Kabakulak virüsü
E
Hepatit B virüsü
Adım Adım Çözüm Analizi:
Tzanck yaymasında vezikül tabanında akantolizis sonucu serbestleşen hücrelerin füzyonuyla oluşan çok çekirdekli dev hücreler (multinucleated giant cells) ve eozinofilik intranükleer inklüzyonlar (Cowdry A) HSV ve VZV enfeksiyonu için karakteristiktir.
#16

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Kanser tedavisinde kullanılan kemoterapötik ajanlar ve radyoterapi sonrası immünsüprese hastalarda oral mukoza ülserasyonlarından sitomegalovirüs (CMV) izole edildiğinde histopatolojide görülen tipik hücre morfolojisi nedir?
A
Baykuş gözü (Owl's eye) benzeri geniş intranükleer bazofilik inklüzyonlar içeren dev hücreler
B
Koilasitler
C
Kollajen demetleri
D
Glikojen birikimi
E
Tzank hücreleri
Adım Adım Çözüm Analizi:
Sitomegalovirüs (CMV / HHV-5) enfeksiyonunda konak hücreleri aşırı büyür (sitomegali); nükleus içinde berrak bir hale ile çevrili koyu bazofilik dev inklüzyon cisimciği izlenir ('Baykuş gözü / Owl's eye' görünümü).
#17

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Enfeksiyöz mononükleoz (Öpücük hastalığı) tablosunda periferik kanda görülen ve 'Downey hücreleri' olarak adlandırılan atipik lenfositler hangi hücre tipidir?
A
EBV ile enfekte B hücrelerine karşı aktive olmuş CD8+ Sitotoksik T Lenfositler
B
Enfekte olmuş nötrofiller
C
Monosit kümeleri
D
Mast hücreleri
E
Eozinofiller
Adım Adım Çözüm Analizi:
EBV B lenfositleri (CD21 reseptörüyle) enfekte eder; ancak kanda görülen bol sitoplazmalı atipik Downey hücreleri, enfekte B hücrelerini yok etmek için aktive olan CD8+ Sitotoksik T hücreleridir.
#18

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Aşağıdaki virüslerden hangisi tek iplikli RNA genomu taşıyan, kılıfsız (çıplak) bir virüs olup dış ortam koşullarına ve deterjanlara son derece dayanıklıdır?
A
Poliovirüs ve Koksakivirüs (Pikornaviridae)
B
Herpes Simplex Virüs
C
HIV
D
İnfluenza virüs
E
Hepatit B virüsü
Adım Adım Çözüm Analizi:
Picornaviridae ailesi (Koksaki, Polio, Enterovirüsler, Hepatit A) çıplak (zarfsız) icosahedral nükleokapside sahiptir. Lipit zarfları olmadığı için etere, deterjanlara ve mide asidine karşı çok dayanıklıdırlar.
#19

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Rekürren aftöz stomatit (RAS) lezyonlarının Rekürren Herpes Simplex (Uçuk) lezyonlarından ayrımında en güvenilir klinik anatomik lokalizasyon farkı nedir?
A
Aftlar daima hareketli (keratinize olmayan) mukozada (yanak, dudak içi, dil); Herpes ise daima kemiğe yapışık keratinize mukozada (sert damak, yapışık diş eti, vermilion hattı) çıkar
B
Aftlar sadece damakta çıkar
C
Herpes hiçbir zaman ağrı yapmaz
D
Aftlar vezikülle başlar
E
Herpes lezyonlarında ülser gelişmez
Adım Adım Çözüm Analizi:
Ayırıcı tanıda altın kural: Rekürren herpes daima keratinize, periosta yapışık mukozada (vermilion hattı, sert damak, yapışık gingiva) ve veziküllerin patlamasıyla kümeleşmiş ülserler olarak çıkar. Aftlar ise serbest, keratinize olmayan gevşek mukozada (bukkal mukoza, sulkus, dil altı) vezikülsüz doğrudan ülser olarak başlar.
#20

Mikrobiyoloji & Patoloji • Konu Testi

Doğru Cevap: A
Diş hekimliği kliniklerinde otoklav sterilizasyonu uygulanamayan aletlerde veya çalışma yüzeylerinde Hepatit B ve HIV gibi kan yoluyla bulaşan virüsleri hızla inaktive etmek için en uygun ve ucuz kimyasal dezenfektan hangisidir?
A
Sodyum hipoklorit (1/10 veya 1/100 sulandırılmış çamaşır suyu)
B
Saf su
C
%10'luk glukoz solüsyonu
D
Serum fizyolojik
E
Tuz ruhu
Adım Adım Çözüm Analizi:
Sodyum hipoklorit (NaOCl / çamaşır suyu), yüzey dezenfeksiyonunda ve kan döküntülerinde HBV, HCV ve HIV'i dakikalar içinde oksitleyerek inaktive eden en güvenilir ve maliyet-etkin klor salıcı dezenfektandır.

İlgili DUS Mikrobiyoloji & Patoloji Testleri

Tümünü Gör