EHLIYET 28 Eylül 2026 EHLIYET İlk Yardım Sınav Denemesi

Görseldeki pozisyon 'Baş-Çene Pozisyonu'dur. Bilinci kapalı kazazedelerde kaslar gevşediği için dil kökü geriye kayarak nefes borusunu mekanik olarak kapatır. Başın 90 derece geriye yatırılıp çenenin yukarı kaldırılması ile dil kökü soluk borusundan uzaklaştırılır ve hava yolu açıklığı sağlanır. Omurga kırığı şüphesinde ise boyun hareket ettirilmez (çene itme manevrası tercih edilir). Doğru cevap A seçeneğidir.

Şok; dolaşım yetmezliği sebebiyle beyin ve kalp gibi hayati organların yeterli oksijen ve kan alamaması durumudur. Kazazede sırtüstü yatırılıp bacakları 30 cm yukarı kaldırıldığında alt uzuvlardaki (bacaklardaki) toplardamar kanı yer çekimi etkisiyle vücudun merkezine, beyne ve kalbe doğru yönlendirilir. Kemik kaynatma veya soluk borusu açma işlevi yoktur. Doğru cevap C seçeneğidir.

Bilinci kapalı bir hasta sırtüstü yatırılırsa gevşeyen dil geriye düşerek soluk borusunu tıkayabilir ya da olası bir kusma anında kusmuk akciğerlere kaçarak boğulmaya (aspirasyona) neden olur. Koma pozisyonunda (yarı yüzükoyun yan yatış) dil öne sarkar ve ağızdan çıkabilecek tükürük/kusmuk gibi sıvılar dışarı akar, böylece soluk yolu açık kalır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Göğüs yaralanmalarında veya nefes darlığı çeken hastalarda yarı oturuş pozisyonu verildiğinde karın organları diyafram üzerine baskı yapmaz, diyafram aşağı iner ve akciğerlerin genişleme hacmi maksimuma ulaşır. Böylece kazazede çok daha rahat nefes alıp verir. Sırtüstü yatış solunum sıkıntısını ağırlaştırır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Heimlich manevrasında ilk yardımcı kazazedenin arkasına geçer, bir elini yumruk yaparak başparmağını kazazedenin göbek deliği ile göğüs kemiğinin (iman tahtası) alt ucu arasına yerleştirir. Diğer eliyle yumruğu kavrayarak kuvvetle içeri ve yukarı doğru bastırır. Bu basınç diyaframı yukarı iterek akciğerdeki havanın dışarı fırlamasını sağlar ve yabancı cisim atılır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Rentek Manevrası, kaza yapan araç içerisindeki yaralının hayati bir tehlike söz konusu olduğunda (yangın, patlama, kalbin durması vb.) dışarı çıkarılmasında kullanılan özel tekniktir. Bu teknikte baş-boyun-gövde ekseni tek bir düzlemde korunur; amaç omuriliğin zedelenmesini ve oluşabilecek kalıcı felçleri önlemektir. Yaralı gelişi güzel çekiştirilmez. Doğru cevap C seçeneğidir.

İlkyardımın temel uygulamaları 'Koruma, Bildirme, Kurtarma' (KBK) olarak sıralanır. Kaza yerinin güvenliğini sağlamak 'Koruma'; 112 Acil Çağrı Merkezi'ne doğru, anlaşılır ve eksiksiz bilgi aktarmak 'Bildirme'; olay yerinde yaralılara hızlı ve etkin müdahale yapmak ise 'Kurtarma' (Müdahale) basamağıdır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Yetişkinlerde kalp masajı yapılırken göğüs kemiği (iman tahtası / sternum) iki eşit parçaya bölünmüş olarak varsayılır ve eller üst üste kenetlenerek bu kemiğin alt yarısının tam ortasına yerleştirilir. Midenin üstüne, kaburgaların sol kenarına veya boyun altına bası yapılmaz. Doğru cevap A seçeneğidir.

Toplardamar (venöz) kanamaları oksijence fakir olduğu için koyu kırmızı renktedir; fışkırmaz, sabit ve sürekli bir sızıntı/akış şeklinde meydana gelir. Atardamar kanaması açık kırmızıdır ve fışkırarak kesik kesik akar; kılcal damar kanamaları ise küçük kabarcıklar şeklinde çok hafif sızıntılardır. Doğru cevap C seçeneğidir.

Turnike uygulamasında dokuyu kesip ezmeyecek, en az 8-10 santimetre genişliğinde, esnemeyen tekstil malzemeler (enli sargı bezi, kravat, fular vb.) kullanılmalıdır. İnce ip, elektrik teli, tel veya misina gibi malzemeler deriyi ve altındaki sinir/damar dokularını keseceğinden kesinlikle yasaktır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Burun kanamasında kazazede sakinleştirilip oturtulur, baş hafifçe öne doğru eğilir ve burun kanatları (yumuşak kısım) iki parmakla yaklaşık 5 dakika süreyle sıkılır. Başın geriye doğru yatırılması kanın yemek borusuna veya soluk borusuna kaçarak mide bulantısına ve boğulmaya yol açmasına neden olur. Doğru cevap B seçeneğidir.

Açık kırıklarda dışarı çıkmış kemik parçaları kesinlikle içeri itilmeye veya birleştirilmeye çalışılmamalıdır. Kemiği içeri itmek dışarıdaki mikropları vücut içine taşır, enfeksiyona yol açar ve kemik uçları damarları, sinirleri keserek felç ve ağır iç kanama oluşturabilir. Yara temiz nemli bezle kapatılıp uzuv bulunduğu pozisyonda atellenmelidir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Kimyasal asit veya baz temaslarında kimyasal maddenin deriden hızla uzaklaştırılması ve nötralize edilmesi için temas eden bölge derhal en az 15-20 dakika boyunca bol ve tazyiksiz akan temiz su ile yıkanmalıdır. Asidin üzerine baz dökülmez veya krem sürülmez. Giysiler de hızla çıkarılmalıdır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Yetişkinlerde bilinç kontrolü; kazazedenin omuzlarına hafifçe dokunularak (omuzlardan sarsarak) 'İyi misiniz?' diye sesli uyaran verilerek yapılır. Bebeklerde ise ayak tabanına hafifçe vurularak değerlendirilir. Doğrudan tokat atmak, kolonya koklatmak veya sarsmak sakıncalıdır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Hava yolunun kısmen tıkandığı durumlarda kazazede nefes alabilir, ses çıkarabilir ve kuvvetle öksürebilir. Bu durumda kazazedeye kesinlikle sırta vurma veya Heimlich manevrası uygulanmaz; yalnızca 'öksürmeye teşvik edilir'. Çünkü öksürme refleksi akciğerdeki havayla cismi doğal olarak dışarı atmanın en güvenli yoludur. Doğru cevap B seçeneğidir.

Delici göğüs yaralanmalarında dışarıdaki havanın plevra boşluğuna dolup akciğeri söndürmesini engellemek için yara üzeri plastik/naylon geçirimsiz bir örtüyle kapatılır. Ancak nefes verirken içerideki havanın dışarı çıkabilmesi için bu örtünün üç tarafı bantlanır, bir kenarı açık bırakılır (tek yönlü valf görevi görür). Dört tarafı birden hava almayacak şekilde kapatılırsa tansiyon pnömotoraks gelişir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Çamaşır suyu, tuz ruhu, lavabo açıcı gibi yakıcı/aşındırıcı kimyasalların veya petrol türevlerinin (benzin, gaz yağı) yutulması durumunda hasta KESİNLİKLE KUSTURULMAZ. Kusturulduğu takdirde bu yakıcı kimyasal yemek borusunu ve yutağı ikinci kez yakar, delinmelere ve ölümcül iç yanıklara sebep olur. Doğru cevap A seçeneğidir.

Bak-Dinle-Hisset yöntemiyle ilk yardımcı göğüs hareketlerine bakar, nefes sesini dinler ve nefesin yanağındaki sıcaklığını hissetmeye çalışır. Bu kontrol süresi en fazla 10 saniye olmalıdır. 10 saniye içinde normal solunum alınamazsa vakit kaybetmeden derhal temel yaşam desteğine başlanır. Doğru cevap B seçeneğidir.

Sara krizinde hastanın kasılmalarını zorla durdurmaya çalışmak kemik kırıklarına ve kas yırtıklarına yol açabilir. Çene kilitlenmişse kaşık veya tahtayla zorla aralanmaya çalışılmamalıdır (dişler kırılabilir). Hastaya soğan koklatılmaz. Doğru işlem; başını sert zeminlere vurmaması için altına yumuşak bir giysi koymak, etraftaki kesici/sert eşyaları uzaklaştırmak ve nöbetin kendiliğinden geçmesini beklemektir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Sedye ile hasta taşınırken genel kural yaralının başının arkada, ayaklarının gidiş yönünde olmasıdır (yaralı gittiği yönü görmelidir). Bu durum hastaya güven verir ve ilk yardımcının hastanın yüzünü ve solunumunu sürekli gözetlemesine imkan tanır. Ancak merdivenlerden yukarı çıkarken baş önde tutulur; ambulansa binerken ise baş önce içeri girecek şekilde baş önde yüklenir. Genel taşıma yönü ayaklar önde şeklindedir. Doğru cevap A seçeneğidir.