EHLIYET 4 Ekim 2026 EHLIYET MOTOR Sınav Denemesi

Gösterge tablosunda sağa dönük ışık demetinin önünde dikey dalgalı çizgi bulunan ve sarı/kehribar renkte yanan simge 'Arka Sis Farı' lambasıdır. Arka sis lambaları yoğun sis, şiddetli kar veya yoğun yağmur gibi görüşün 50 metrenin altına düştüğü durumlarda arkadan gelen araçların aracı fark etmesini sağlamak amacıyla kullanılır. Normal havada yakılması arkadaki sürücülerin gözünü kamaştırır. Çeldiricilerin analizi: A seçeneğindeki ön sis farı sola dönük yeşil simgedir. C seçeneğindeki geri vites lambasının göstergede özel bir sembolü bulunmaz. D seçeneğindeki kısa farlar sola eğik yeşil çizgilerle gösterilir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Koltukta oturan ve çapraz emniyet kemeri takılı olan silüet kırmızı renkte yandığında, araçtaki sürücü veya ön yolcunun emniyet kemerinin takılı olmadığını bildirir. Modern araçlarda belirli bir hız aşıldığında bu görsel uyarıya sesli ikaz da eşlik eder. Çeldiricilerin analizi: A seçeneğindeki hava yastığı uyarısı 'SRS' veya önünde balon olan figürdür. C seçeneğindeki el freni uyarısı daire içinde ünlem veya 'P' harfidir. D seçeneğindeki çocuk kilidi ise kapı üzerinde mekanik bir mandaldır, göstergede bu şekilde yer almaz. Doğru cevap B seçeneğidir.

Karşılıklı iki küçük lamba silüeti şeklinde yeşil yanan sembol, 'Park Lambaları'nın (konum lambalarının) açık olduğunu gösterir. Bu lambalar aracın boyutlarını ve konumunu diğer sürücülere belli etmek için kullanılır. Çeldiricilerin analizi: A seçeneğinde dörtlü flaşörler çift kırmızı üçgenle gösterilir. C seçeneğinde plaka aydınlatmasının ayrı bir gösterge lambası yoktur, park lambalarıyla birlikte yanar. D seçeneğinde gündüz sürüş farları çoğu araçta 'DRL' yazısıyla veya otomatik devreye giren sistemle belirtilir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Gösterge panelinde sola aşağı eğik çizgilerle gösterilen yeşil renkli far simgesi, 'Kısa Hüzmeli Farlar'ın açık olduğunu bildirir. Karayolları Trafik Yönetmeliği'ne göre kısa hüzmeli farlar yolu 25 metre mesafede net aydınlatacak şekilde ayarlanmalıdır. Uzun farlar ise mavi renkle simgelenir ve 100 metreyi aydınlatır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Sarı renkli akaryakıt pompası sembolü, depodaki yakıtın minimum rezerv seviyesine indiğini bildirir. Bu lamba yandıktan sonra araç tipine göre yaklaşık 40 ila 60 kilometre (rezerv menzili) yol gidilebilir. Sürücünün en kısa sürede yakıt ikmali yapması gerekir; aksi takdirde yakıt biter ve özellikle dizel motorlarda sistem hava yapar. Çeldiricilerin analizi: B seçeneğindeki yakıt filtresi su sensörü ayrı bir filtre kabı simgesidir. C seçeneğindeki yakıt deposu kapağı uyarısı küçük bir kapak simgesiyle gösterilir. D seçeneğindeki enjektör arızası motor kontrol ünitesi lambasıyla bildirilir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Kadran ve üzerinde ayarlanmış hızı temsil eden bir ok işareti bulunan bu sembol, 'Hız Sabitleyici' (Cruise Control) sisteminin devrede olduğunu ve aracın gaz pedalına basılmaksızın ayarlanan hızda sabit tutulduğunu gösterir. Sürücü frene veya debriyaja bastığında bu sistem otomatik olarak devreden çıkar. Çeldiricilerin analizi: B seçeneğindeki şerit takip asistanı iki kesik çizgi arasındaki araba simgesidir. C seçeneğindeki yokuş kalkış desteği eğimli araba işaretidir. D seçeneğindeki hız sınır aşımı uyarısı genellikle kırmızı yuvarlak hız tabelası şeklinde belirir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Yatay düz çizgiler barındıran mavi sembol 'Uzun Hüzmeli Farlar'ın açık olduğunu bildirir. Uzun farlar 100 metreyi aydınlatır. Karşı yönden bir araç yaklaştığında veya bir araç yakından takip edildiğinde karşıdaki sürücülerin gözünü kamaştırmamak için uzun farlar derhal kapatılarak kısa hüzmeli farlara (25 m) geçilmelidir. Doğru cevap C seçeneğidir.

Dört zamanlı benzinli motorlarda emme zamanında piston ÜÖN'den (Üst Ölü Nokta) AÖN'ye (Alt Ölü Nokta) inerken oluşan vakum etkisiyle silindir içine BENZİN-HAVA KARIŞIMI emilir (karbüratörlü veya emme manifoldu enjeksiyonlu sistemlerde). Dizel motorlarda ise emme zamanında silindire SADECE HAVA çekilir. Çeldiricilerin analizi: B seçeneği dizel motorlar için geçerlidir. C seçeneği direkt enjeksiyondaki yanma anına benzer fakat genel kural karışımın emilmesidir. D seçeneğinde egzoz gazı yanma sonrası dışarı atılır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Yağlama sisteminde motor yağının içinde biriken metal çapakları, karbon birikintilerini ve pislikleri süzerek temizleyen parça 'Yağ Filtresi'dir. Yağ filtresi her periyodik motor yağı değişiminde mutlaka yenisiyle değiştirilmelidir; aksi takdirde tıkanarak kirli yağın baypas valfi üzerinden süzülmeden yataklara gitmesine yol açar. Çeldiricilerin analizi: Hava filtresi silindirlere giren havayı temizler. Yakıt filtresi yakıtı süzer. Polen filtresi araç kabinine giren havayı temizler. Doğru cevap C seçeneğidir.

'Termostat', motor soğutma suyunun sıcaklığına göre açılıp kapanan sıcaklığa duyarlı bir kontrol valfidir. Motor soğukken kapalı kalarak suyun sadece motor bloğu içinde dolaşmasını sağlar ve motorun hızlıca ideal çalışma sıcaklığına ulaşmasına yardım eder. Motor ısındığında ise açılarak sıcak suyun radyatöre gitmesine ve fan vasıtasıyla soğutulmasına izin verir. Çeldiricilerin analizi: Su pompası (devridaim) suyu mekanik olarak dolaştırır. Radyatör suyu soğutan petektir. Vantilatör ise radyatör peteklerine hava üfler. Doğru cevap B seçeneğidir.

Akü içerisindeki elektrolit seviyesi plakaların yaklaşık 1 cm (veya 1 parmak) üzerinde olmalıdır. Zamanla sıcaklık ve kimyasal buharlaşma nedeniyle su kaybolur; eksilen seviyeyi tamamlamak için YALNIZCA SAF SU ilave edilir. Asla asit ilave edilmez çünkü asit buharlaşmaz, asit eklemek yoğunluğu aşırı artırarak plakalara zarar verir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Buji tırnakları aşındığında tırnak aralığı açılır ve kıvılcım zayıflar veya gecikir. Kurum bağladığında ise kıvılcım şasiye kaçarak ateşleme yapamaz (misfire). Bu durum motorun sarsıntılı ve tekleyerek çalışmasına, çekişten düşmesine ve yanmamış yakıtın egzozdan atılmasıyla yakıt sarfiyatının belirgin şekilde artmasına neden olur. Çeldiricilerin analizi: Motor gücü artmaz, aksine düşer. Yakıt tasarrufu sağlanmaz, israf olur. Motor soğuk çalışmaz, tam tersine yanma bozukluğundan ısınabilir. Doğru cevap D seçeneğidir.

Motor ile vites kutusu (şanzıman) arasına yerleştirilen 'Kavrama (Debriyaj)', sürücünün debriyaj pedalına basmasıyla motorun hareketini şanzımandan ayırarak viteslerin kolayca ve sessizce geçmesini sağlar. Pedaldan ayak çekildiğinde ise hareketi tekrar şanzımana iletir. Çeldiricilerin analizi: Diferansiyel virajda tekerlek hızlarını ayarlar. Şaft şanzımandan diferansiyele güç iletir. Aks diferansiyelden tekerleklere güç iletir. Doğru cevap B seçeneğidir.

Frenleme yapıldığında aracın bir tarafa çekmesi, sağ ve sol tekerleklerdeki fren kuvvetlerinin eşit olmadığını gösterir (Fren kuvveti dengesizliği). Örneğin sol tekerlek sağlam basarken sağ tekerleğin kaliperi sıkışmışsa, balatası yağlanmışsa veya hidrolik hattında sorun varsa araç daha çok tutan tarafa (sola) çeker. Çeldiricilerin analizi: B şıkkında el freni çekilmesi arka iki tekerleği kilitler, anlık çekme sebebi öncelikle fren balata ayarsızlığıdır. C şıkkında bujiler çekişi etkiler, freni etkilemez. D şıkkında radyatör fanı soğutma ile ilgilidir. Doğru cevap A seçeneğidir.

Lastik havası gerekenden yüksek basıldığında lastik bir balon gibi şişer ve tabanın yere basan orta kısmı dışarı doğru bombe yapar. Bu durumda: 1) Lastik sırtının yalnızca orta kısmı hızla aşınır, 2) Yere temas yüzeyi azaldığı için yol tutuşu ve frenleme performansı zayıflar, 3) Süspansiyon sertleşir ve araç yoldaki pürüzleri doğrudan gövdeye ileterek sarsıntılı seyreder. Eğer hava az olsaydı omuz (kenar) kısımları aşınırdı. Doğru cevap C seçeneğidir.

'Katalitik Konvertör', egzoz manifoldunun hemen çıkışına yerleştirilen ve içerisinde değerli metaller (platin, rodyum, paladyum) barındıran bir emisyon kontrol cihazıdır. Zehirli gazları yükseltgeyerek karbondioksite ve su buharına dönüştürür. Çeldiricilerin analizi: Susturucu ses dalgalarını sönümleyerek gürültüyü azaltır, gazı temizlemez. Manifold gazları toplayan borudur. Turboşarj silindire daha fazla hava basan aşırı besleme sistemidir. Doğru cevap B seçeneğidir.

'Amortisör', süspansiyon sisteminde helezon yaylarla birlikte çalışır. Yaylar darbeyi emerken yaylanma hareketi yapar; amortisörler ise hidrolik veya gaz basıncıyla bu yaylanma salınımlarını sönümleyerek aracın zıplamasını durdurur ve tekerleğin sürekli yere basmasını sağlar. Patlak bir amortisör virajda savrulmaya ve fren mesafesinin uzamasına neden olur. Çeldiricilerin analizi: Rot başı direksiyon hareketini tekerleğe iletir. Dingil aks yapısıdır. Diferansiyel güç aktarır. Doğru cevap A seçeneğidir.

Marş motorunun dönmesi akünün, marş selenoidinin ve marş motorunun mekanik olarak çalıştığını gösterir. Motorun dönmesine rağmen çalışmaması; yanma odasında yanmanın gerçekleşmediği anlamına gelir. Dolayısıyla bakılması gereken öncelikli sistemler 'Yakıt Sistemi' (depoda yakıt var mı, pompa basıyor mu?) ve benzinli araçlar için 'Ateşleme Sistemi'dir (buji kıvılcım çakıyor mu?). Çeldiricilerin analizi: Şarj ve marş sistemi zaten motoru döndürdüğü için çalışıyordur. Fren ve süspansiyon motorun çalışmasıyla doğrudan ilgili değildir. Soğutma sistemi motor çalıştıktan sonra ısınmayı kontrol eder. Doğru cevap C seçeneğidir.

Hava filtresi tıkandığında silindirlere yeterli miktarda temiz oksijen giremez. Emme vakumu arttığı için silindire giren hava azalırken yakıt miktarı oransal olarak fazla kalır; yani motor 'zengin karışım' ile çalışmaya başlar. Zengin karışım eksik yanmaya, motorun boğulmasına, çekiş gücünün düşmesine, yakıt tüketiminin ciddi oranda artmasına ve egzozdan siyah duman çıkmasına neden olur. Çeldiricilerin analizi: A seçeneğinde motorun daha az yakıt tüketeceği söylenmiştir, aksine tüketim artar. B seçeneğinde motor soğuk kalır denmiştir, yanma dengesizliği hararete de yol açabilir. C seçeneğinde alternatör şarjı hava filtresinden bağımsızdır. Doğru cevap D seçeneğidir.

Yağ basıncı lambası kırmızı renkte yanar ve motor içi yağlama basıncının tehlikeli seviyede düştüğünü bildirir. Yağlama olmadan çalışan bir motor saniyeler içinde aşırı sürtünmeden dolayı yatak sarar, pistonlar silindire kaynar ve motor tamamen kilitlenerek kullanılmaz hale gelir (blok patlatabilir). Bu nedenle sürücü trafiği tehlikeye düşürmeden derhal aracı sağa çekmeli, KONTAĞI KAPATARAK MOTORU STOP ETMELİ ve yağ seviyesini kontrol etmelidir. Çeldiricilerin analizi: A seçeneğindeki yola devam etme motoru tamamen hurdaya çıkarır. B seçeneğindeki yüksek devir hasarı katlar. C seçeneğindeki soğutma suyu ekleme yağlama sorununu çözmez. Doğru cevap D seçeneğidir.