EHLIYET 30 Eylül 2026 EHLIYET İlk Yardım Bilgisi Sınav Denemesi

Doğru cevap A'dır. Şok durumunda periferik dolaşım yetersizleşir ve kan basıncı düşer. Yaralının sırtüstü yatırılıp ayaklarının 30 cm yükseltilmesi (Şok Pozisyonu), bacaklardaki venöz kanın yer çekimi etkisiyle kalbe, beyne ve hayati organlara geri dönüşünü artırmayı hedefler. B şıkkı yanlıştır; bu pozisyon kırık tespiti amacıyla değil dolaşım desteği için verilir. C şıkkı yanlıştır; solunumu rahatlatmak için yarı oturuş pozisyonu tercih edilir. D şıkkı yanlıştır; şok pozisyonunda sindirim değil dolaşım regülasyonu esastır.

Doğru cevap B'dir. Baş-çene pozisyonunda bir el alına yerleştirilirken, diğer elin 2-3 parmağı çene kemiğinin altına konularak baş geriye doğru 90 derecelik dik bir açıyla yatırılır; bu sayede dil kökü yerinden kalkar ve hava yolu açılır. A şıkkı yanlıştır; boyun omurlarında zedelenme şüphesi varsa bu manevra kesinlikle yapılmaz, alt çene manevrası kullanılır. C şıkkı yanlıştır; çene göğse yaklaştırılmaz, geriye itilir. D şıkkı yanlıştır; yumuşak dokuya değil çene kemiğine baskı uygulanır.

Doğru cevap C'dir. Tam tıkanma belirtileri (konuşamama, nefes alamama, elleri boyuna götürme, morarma) gösteren bilinci açık bir kazazedeye arkadan sarılınır; bir el yumruk yapılarak göbek deliği ile göğüs kemiği ucunun ortasına yerleştirilir ve diğer elle kavranarak arkaya ve yukarıya doğru kuvvetle 5 kez bastırılır. A şıkkı kısmi tıkanmada yapılır (öksürtülür). B şıkkı su içirmek tehlikelidir, tıkanıklığı pekiştirir. D şıkkı sırta yatırıp karna basmak bilinci kapalı yetişkinlerdeki farklı protokollerle karıştırılmamalıdır.

Doğru cevap A'dır. Rentek manevrası; kaza yapmış araçta yangın tehlikesi, patlama ihtimali veya solunum durması gibi acil bir hayati tehlike varlığında yaralının boyun-sırt-bel (omurilik) eksenini bozmadan araçtan çıkarılmasını sağlar. Bu sayede felç riski önlenir. B şıkkı yanlıştır; kırık çıkık tespiti araç dışına güvenle alındıktan sonra yapılır. C şıkkı yanlıştır; kanamayı durdurmak için turnike veya tampon araçtan çıkarma manevrasıyla doğrudan sağlanmaz. D şıkkı yanlıştır; bilincin açılması manevrayla doğrudan ilgili değildir.

Doğru cevap D'dir. Bilinci kapalı kişide kaslar gevşer; dil kökü arkaya kayarak nefes borusunu tıkayabilir veya meydana gelebilecek kusma sonucu mide içeriği akciğerlere kaçarak boğulmaya neden olabilir. Koma pozisyonu, dilin soluk borusunu tıkamasını engellemek ve olası kusmuğun dışarı akmasını sağlayarak hava yolu açıklığını korumak için verilir. A şıkkı yanlıştır; kırık kemik kaynaması ilkyardım pozisyonunun hedefi değildir. B şıkkı yanlıştır; ateş düşürme yöntemi değildir. C şıkkı yanlıştır; bu pozisyon tansiyon yükseltmek için değil solunum yolunu korumak içindir.

Doğru cevap B'dir. Açık göğüs yaralanmaları, delici göğüs travmaları, kaburga kırıkları ve ciddi solunum yetmezliği yaşayan kazazedelerde diyaframın aşağı inerek akciğerlerin rahat genişleyebilmesi ve hastanın daha kolay nefes alabilmesi için yarı oturuş pozisyonu verilir. A şıkkı (omurga kırığı) sert bir zeminde sırtüstü düz yatırılır. C şıkkı (şok) sırtüstü yatırılıp bacaklar yükseltilir. D şıkkı (bacak kanaması) kanayan bölge yükseltilip sırtüstü dinlendirilir.

Doğru cevap A'dır. İlk yardımın 'Koruma' aşaması; kaza yerinde yeni bir kazanın veya tehlikenin oluşmasını engellemek, olay yerinin güvenliğini sağlamak (araç motorunu durdurmak, reflektör koymak vb.) anlamına gelir. B şıkkı 'Bildirme' (112 Acil Çağrı Merkezi'ne haber verme) aşamasıdır. C ve D şıkları ise 'Kurtarma / Müdahale' aşamasıdır.

Doğru cevap B'dir. Bilinci kapalı bir kazazedenin hava yolu açıldıktan sonra solunumu değerlendirmek amacıyla göğüs hareketlerine bakılır, nefes sesi dinlenir ve yanağa gelen hava sıcaklığı hissedilir. Bu 'Bak-Dinle-Hisset' süresi en fazla 10 saniye olmalıdır. A şıkkı (3 sn) yetersizdir, bradipneik solunum atlanabilir. C ve D şıkları (20-30 sn) ise canlandırmaya başlamak için kabul edilemez derecede uzun bir gecikmeye yol açar.

Doğru cevap C'dir. Uluslararası resüsitasyon kılavuzları ve MEB/Sağlık Bakanlığı standartlarına göre tüm yaş gruplarında (tek kurtarıcılı yetişkinde) temel yaşam desteği döngüsü 30 kalp masajı ve 2 suni solunum (30:2) şeklindedir. A, B ve D seçeneklerindeki oranlar güncel kılavuzlara aykırıdır.

Doğru cevap C'dir. Yetişkinlerde dış kalp masajı uygulanırken göğüs kemiği, göğüs yüksekliğinin yaklaşık 1/3'ü kadar, yani yaklaşık 5 cm (en fazla 6 cm) çökecek şekilde ve dakikada 100-120 bası ritminde uygulanmalıdır. A şıkkı (2-3 cm) bebekler için uygundur. B şıkkı (3-4 cm) yetersizdir. D şıkkı (7-8 cm) ise kaburga kırıklarına ve organ perforasyonlarına yol açabilir.

Doğru cevap A'dır. Atardamar (arter) kanamaları; kalbin pompalama basıncıyla uyumlu olarak fışkırır tarzda, kesik kesik ve oksijence zengin olduğu için açık kırmızı renkte akar. Kısa sürede yüksek miktarda kan kaybına yol açtığı için en tehlikeli kanama türüdür. B şıkkı (toplardamar) koyu kırmızı renkte ve sızıntı/akıntı şeklindedir. C şıkkı (kılcal damar) kabarcıklar şeklinde hafif kanamalardır. D şıkkı (iç kanama) vücut boşluklarına akar, dışarıdan doğrudan fışkırma izlenmez.

Doğru cevap D'dir. Turnike uygulamasında doku nekrozunu ve kangreni engellemek amacıyla sargı her 15-20 dakikada bir 5-10 saniye süreyle gevşetilmeli, uzvun kanlanması sağlanmalı ve tekrar sıkılmalıdır. Ayrıca turnikenin yapıldığı saat bir kağıda yazılarak yaralının üzerine iliştirilmelidir. A şıkkı yanlıştır; ince tel, ip veya kablo deriyi keser; en az 8-10 cm eninde geniş kumaş/şerit kullanılmalıdır. B şıkkı yanlıştır; turnike çift kemikli bölgelere (ön kol, baldır) değil, tek kemikli üst kola veya uyluğa uygulanır. C şıkkı yanlıştır; boyun bölgesine turnike asla uygulanmaz.

Doğru cevap B'dir. Kırık, çıkık ve burkulmalarda temel ilk yardım kuralı; hasarlı bölgenin bulunduğu haliyle tespit edilmesi (hareketsiz kılınması) ve asla yerine oturtulmaya veya düzeltilmeye çalışılmamasıdır. Düzeltme girişimi kemik uçlarının damarları ve sinirleri kesmesine yol açabilir. A, C ve D seçenekleri doğru ve uygulanması gereken güvenli yaklaşımlardır.

Doğru cevap A'dır. İkinci derece yanıklarda derinin alt tabakası da etkilenir ve içi su dolu kabarcıklar (bül) oluşur. Yapılması gereken ilk işlem, bölgeyi en az 15-20 dakika soğuk-ılık musluk suyu altında tutmak ve kabarcıkları kesinlikle patlatmadan temiz nemli bir bezle örtmektir. B şıkkı enfeksiyon riskini artırır; kabarcıklar asla patlatılmaz. C şıkkı yanlıştır; diş macunu, yoğurt veya zeytinyağı sürmek enfeksiyona yol açar. D şıkkı yanlıştır; yapışan kıyafetler çekilerek çıkarılmaz, etrafından kesilir.

Doğru cevap C'dir. Kulağından veya burnundan kanla karışık berrak sıvı (Beyin Omurilik Sıvısı - BOS) gelmesi kafa tabanı kırığının en tipik ve ciddi bulgusudur. A şıkkı geçici stres reaksiyonudur. B şıkkı hafif deri sıyrığıdır. D şıkkı aşırı efor veya heyecana bağlı olabilir, omurga kırığına özgü değildir.

Doğru cevap B'dir. Asidik veya kostik/alkali tahriş edici maddeler yutulduğunda yemek borusu ve ağız kimyasal yanığa uğrar. Eğer hasta kusturulursa, bu yakıcı madde yemek borusundan ikinci kez geçerek doku tahribatını, delinmeyi ve nefes borusuna kaçarak boğulmayı tetikler. Bu nedenle korozif zehirlenmelerde hasta kesinlikle kusturulmaz. A, C ve D maddeleri zehirlenme yönetiminde doğru adımlardır.

Doğru cevap D'dir. Vücuda saplanmış olan yabancı cisimler (bıçak, demir vb.) damarları tıkayarak tampon görevi görüyor olabilir. Cisim yerinden çıkarılırsa şiddetli bir iç veya dış kanama başlar ve çevre dokular daha fazla parçalanır. Bu nedenle cisim asla çıkarılmaz; olduğu pozisyonda sargı ve desteklerle sabitlenerek acil nakli sağlanır. A, B ve C seçenekleri hayati risk doğuran ölümcül hatalardır.

Doğru cevap C'dir. Epilepsi krizinde kasılmalar istemsizdir; hastanın kasılan çenesi zorla açılmaya çalışılmaz, dişlerinin arasına sert cisim sokulmaz ve elleri-kolları zorla bastırılarak durdurulmaya çalışılmaz. İlk yardımın amacı; kafasını yere veya sert cisimlere çarpmasını önlemek için başın altına yumuşak bir destek koymak ve nöbetin kendi seyrinde bitmesini beklemektir. A şıkkı çene kırığına veya diş kırılmasına; B şıkkı kas yırtılmasına; D şıkkı ise solunum yollarına yabancı madde kaçmasına sebep olur.

Doğru cevap A'dır. Delici göğüs yaralanmalarında dış ortamdaki hava göğüs boşluğuna dolarak akciğeri söndürebilir (tansiyon pnömotoraks). Bu nedenle yaranın üzeri hava geçirmeyen plastik veya naylon bir örtüyle kapatılır; örtünün üç tarafı bantlanır, bir ucu açık bırakılır. Böylece nefes verirken içerideki havanın dışarı çıkmasına izin verilirken nefes alırken içeri hava girişi engellenir. B şıkkı dört tarafı kapatırsa hava hapsolur. C şıkkı pamuk lifleri yaraya yapışır ve hava girişini durdurmaz. D şıkkı açık bırakmak ölümcül pnömotoraksa sebep olur.

Doğru cevap B'dir. Burun kanamalarında kazazede sakinleştirilir, oturtulur ve baş hafifçe öne eğilir (kanın yutularak mideye veya soluk borusuna kaçmasını önlemek için). Ardından burun kanatları (yumuşak dokusu) iki parmak arasında sıkılarak yaklaşık 5 dakika baskı uygulanır. A şıkkı kanın yutulmasına ve soluk borusuna kaçmasına yol açar (yanlış geleneksel tutum). C şıkkı pamuk tıkamak doğru değildir, çıkarılırken pıhtıyı koparır. D şıkkı sırtüstü yatırmak aspirasyon riski taşır.