KPSS KPSS Lisans (Genel Yetenek & Genel Kültür) Türkiye'de Madenler ve Enerji Kaynakları Testi #1

Sanayi tesislerinin kuruluş yeri belirlenirken hammaddeye yakınlık, enerji kaynağına yakınlık, ulaşım kolaylığı ve pazara yakınlık gibi faktörler dikkate alınır. Sivas (Divriği) ve Malatya'da (Hekimhan, Hasançelebi) zengin demir yatakları bulunmasına karşın; demir cevheri çıkarılmayan Karabük ve Ereğli'de büyük demir-çelik fabrikalarının kurulmasında etkili olan temel faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Alüminyum sanayisinin temel hammaddesi olan boksit madeni, hafif ve paslanmaz metal üretiminde, uçak ve otomotiv sanayisinde geniş kullanım alanına sahiptir. Buna göre, Türkiye'de boksit madeninin çıkarıldığı ve entegre alüminyum tesislerinde işlendiği merkez aşağıdakilerin hangisinde doğru verilmiştir?

Türkiye'de bakır madeni Kastamonu (Küre), Artvin (Murgul) ve Elazığ'da (Maden) çıkarılmaktadır. Ancak Karadeniz Bakır İşletmeleri'ne bağlı en büyük bakır izabe (eritme ve işleme) tesisi Samsun'da kurulmuştur. Samsun il sınırları içerisinde bakır madeni çıkarılmamasına rağmen bakır işleme tesisinin burada kurulmasında etkili olan temel faktör aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye, dünya toplam rezervinin %70'inden fazlasına sahip olduğu bor mineralleri bakımından küresel ölçekte açık ara ilk sırada yer almaktadır. Bor; cam, seramik, deterjan, savunma, roket yakıtı ve nükleer sanayi gibi yüzlerce alanda kullanılmaktadır. Aşağıdaki merkezlerden hangisi Türkiye'de bor minerallerinin çıkarıldığı veya işlendiği sahalardan biri değildir?

Türkiye'nin dış ticaret verileri incelendiğinde maden ihracatında sağlanan toplam parasal gelirin yaklaşık yarısını tek başına karşılayan, işlenmiş ve blok halde başta Çin ve ABD olmak üzere çok sayıda ülkeye ihraç edilen maden aşağıdakilerden hangisidir?

Krom madeni paslanmaya karşı yüksek direnç sağlaması sebebiyle paslanmaz çelik üretiminde, kaplama sanayisinde ve silah üretiminde kullanılır. Türkiye'de çıkarılan krom madeni ferrokrom tesislerinde işlenerek katma değeri artırılır. Buna göre, Türkiye'de ferrokrom tesislerinin bulunduğu iki il aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

Suda erimeyen, yoğunluğu yüksek, asitlere karşı dirençli bir madendir. Çıkarılan toplam miktarın yaklaşık %80'den fazlası petrol ve doğal gaz derin sondaj kuyularında sondaj çamurunun yoğunluğunu artırmak ve basıncı dengelemek amacıyla kullanılır. Yukarıda özellikleri belirtilen ve Antalya (Alanya, Gazipaşa), Kahramanmaraş (Elbistan) ile Eskişehir'de çıkarılan maden aşağıdakilerden hangisidir?

Tarımda verimi artırmak amacıyla kullanılan yapay (kimyasal) gübrelerin ana hammaddesi olan madendir. Türkiye'de en zengin rezervleri Mardin'in Mazıdağı ilçesinde yer alır ve burada kurulan entegre tesislerde işlenir. Yukarıda sözü edilen ancak Türkiye'nin ihtiyacını tam karşılayamadığı için büyük kısmı Kuzey Afrika ülkelerinden ithal edilen maden aşağıdakilerden hangisidir?

Doğada oda sıcaklığında sıvı halde bulunan tek metalik madendir. Geçmişte termometre, barometre, ayna kaplama, diş hekimliği ve zirai ilaçlarda yaygın olarak kullanılmıştır. Ancak çevreye ve insan sağlığına yönelik yüksek toksik riskleri sebebiyle uluslararası sözleşmelerle kullanımı yasaklanmış ya da üretimi durdurulmuştur. İzmir (Ödemiş, Karaburun) ve Konya'da (Sarayönü) yatakları bulunan bu maden aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de taş kömürü ve linyit kömürünün coğrafi dağılışı, rezerv miktarları ve kullanım alanları birbirinden belirgin biçimde ayrılır. Buna göre, taş kömürü ile linyit kömürünün karşılaştırılmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?

Türkiye'de elektrik enerjisi üretiminde yerli linyit kömürüyle çalışan çok sayıda termik santral bulunmaktadır. Aşağıdaki termik santrallerden hangisi elektrik üretiminde yakıt olarak linyit kömürü KULLANMAZ?

Türkiye tükettiği doğal gazın yaklaşık %98'ini Rusya, Azerbaycan, İran gibi ülkelerden boru hatlarıyla ve Cezayir, Katar gibi ülkelerden LNG (sıvılaştırılmış gaz) olarak ithal etmektedir. İthal edilen doğal gazın önemli bir kısmı kombine çevrim santrallerinde elektrik enerjisine dönüştürülür. Buna göre, aşağıdaki santrallerden hangisi elektrik üretiminde yakıt olarak doğal gaz kullanmaktadır?

Türkiye'de petrol rafinerilerinin kuruluş yerleri belirlenirken hammaddeye yakınlık, pazar alanına yakınlık, deniz ulaşımı ve askeri-stratejik güvenlik faktörleri etkili olmuştur. Buna göre, Türkiye'de deniz kıyısında bulunmayan, kuruluşunda askeri-stratejik güvenlik ile İç Anadolu Bölgesi'nin akaryakıt ihtiyacını karşılama amacı etkili olan petrol rafinerisi aşağıdakilerden hangisidir?

Fay hatları boyunca yerkabuğunun derinliklerine sızan suların magmaya yakın sıcak kayaçlarla temas ederek ısınması ve yüksek basınçla yüzeye çıkmasıyla jeotermal enerji kaynakları oluşur. Türkiye'de jeotermal enerjiden ilk kez elektrik enerjisi üretilen santral ile jeotermal kaynakların en yoğun bulunduğu coğrafi bölge aşağıdakilerin hangisinde doğru eşleştirilmiştir?

Bir akarsuyun hidroelektrik enerji üretim potansiyeli havzasındaki akış hızına, yatak eğimine ve su debisine doğrudan bağlıdır. Buna göre, Türkiye'de ortalama yükselti basamakları ve topoğrafik eğim şartları dikkate alındığında, akarsuların hidroelektrik potansiyelinin en yüksek olduğu bölge ile en düşük olduğu bölge aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla verilmiştir?

Güneş enerjisi potansiyeli; güneşlenme süresi, enlem derecesi ve atmosferdeki bulutluluk oranı ile doğrudan ilişkilidir. Buna göre, Türkiye'de yıl boyunca bağıl nemin ve bulutlu gün sayısının fazla olması nedeniyle güneş enerjisinden elektrik üretme potansiyelinin en düşük olduğu coğrafi alan aşağıdakilerden hangisidir?

Türkiye'de rüzgâr santralleri (RES) ilk kez 1998 yılında İzmir Çeşme'de kurulmuş, günümüzde ise rüzgâr enerjisi kurulu gücü hızla artış göstermiştir. Buna göre, Türkiye'de rüzgâr enerjisinden elektrik üreten santrallerin en yoğun kümelendiği iller arasında aşağıdakilerden hangisi gösterilemez?

Nükleer güç santrallerinin yer seçiminde deprem riskinin az olması, reaktörün soğutulması için bol ve kesintisiz su kaynağına yakınlık ile güvenlik önlemleri temel kriterlerdir. Türkiye'nin ilk nükleer güç santralinin Mersin'in Gülnar ilçesi Akkuyu mevkiinde inşa edilmesinde etkili olan en temel coğrafi gerekçeler aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?

Türkiye'de süs eşyası, takı, tespih ve pipo yapımında kullanılan iki önemli geleneksel süs taşı bulunmaktadır: - Birincisi: Magnezyum ve silisyum içerikli, beyaz renkli, topraktan çıktığında yumuşak olup kurudukça sertleşen ve Eskişehir ilinde çıkarılan taştır. - İkincisi: Siyah renkli, kolay işlenebilen, linyit benzeri fosilleşmiş organik bir taş olup Erzurum ilinde çıkarılan taştır. Yukarıda özellikleri ve çıkarıldıkları iller belirtilen süs taşları aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?

Türkiye elektrik üretiminde kullandığı enerji kaynaklarını çeşitlendirerek dış ticaret açığını ve ithalata bağımlılığı azaltmayı amaçlamaktadır. Buna göre, Türkiye'nin elektrik üretiminde kullandığı aşağıdaki enerji kaynaklarından hangisinde dışa bağımlılık oranı diğerlerine göre belirgin şekilde daha yüksektir?