YKS AYT (Alan Yeterlilik Testi) Bitki Biyolojisi #1

1. Uç meristem (apikal meristem) kök ve gövde uçlarında bulunur ve bitkinin boyca uzamasını sağlar. 2. Hücreleri sürekli mitoz bölünme yeteneğine sahip, çekirdekleri büyük, sitoplazmaları bol, kofulları küçük ve çeperleri incedir. 3. Ancak apikal meristem hücreleri farklılaşmamış (embryonal yapıda) hücrelerdir; olgunlaşmış ve farklılaşmış hücreler değildir. 4. E seçeneğinde 'Farklılaşmış olgun hücreler olup bölünme yeteneklerini kaybetmişlerdir' ifadesi yanlıştır, tam tersi bölünme yeteneklerini korurlar. Sonuç: E şıkkı.

1. Ksilem (odun borusu) ölü hücrelerin uç uca birleşmesiyle oluşur ve su ile inorganik iyonları tek yönlü (kökten yapraklara doğru) taşır. 2. Floem (soymuk borusu) ise canlı hücrelerden oluşur ve organik besinleri çift yönlü (yapraklardan köklere ve depolardan diğer organlara) taşır. 3. Buna göre floemin organik besinleri çift yönlü taşıması doğrudur. Sonuç: B şıkkı.

1. Su taşınmasındaki en temel itici güç, yapraklardan gerçekleşen terleme (transpirasyon) olayının oluşturduğu çekim kuvvetidir (gerilim). 2. Bu gerilim su sütununun kopmadan yukarı çekilmesini sağlar. Sonuç: C şıkkı.

1. Stomalar açılırken bekçi hücreleri komşu epidermal hücrelerden aktif taşımayla potasyum ($K^+$) iyonu alır. 2. Hücre içi osmotik basınç artar, bu nedenle hücre çevre kök hücrelerinden ozmozla su alır. 3. Turgor basıncı artar ve ince çeperli dış kısım dışa doğru esnerken kalın çeperli iç kısım açıklığı oluşturur. 4. E seçeneğinde 'Bekçi hücrelerinin turgor basıncı azalır' ifadesi yanlıştır, stomaların açılması için turgor basıncının artması gerekir. Sonuç: E şıkkı.

1. Oksin hormonu kök ve gövde uçlarında (meristemlerde) üretilir. 2. Işığın geldiği yönün zıt tarafına doğru yığılarak o taraftaki hücrelerin daha fazla uzamasını sağlar ve ışığa yönelmeyi (fototropizma) tetikler. Sonuç: A şıkkı.

1. Çift döllenmede spermlerden biri yumurta ile birleşerek zigotu ($2n$), diğeri ise polar çekirdeklerle birleşerek endospermi ($3n$) oluşturur. Sonuç: D şıkkı.

1. Kambiyum içe doğru ikincil ksilemi (odun borularını), dışa doğru ise ikincil floemi (soymuk borularını) oluşturur ve bitkinin enine büyümesini sağlar. Sonuç: B şıkkı.

1. Kısa gün bitkileri, kesintisiz gece süresinin belirli bir kritik eşik değerinden uzun olduğu durumlarda çiçeklenen bitkilerdir (sonbahar veya ilkbaharda çiçek açarlar). Sonuç: C şıkkı.

1. Kaynak hücrelerde (yapraklarda) üretilen organik besinler aktif taşımayla floeme yüklenir, bu durum floemin osmotik basıncını artırır ve ksilemden su geçişini sağlar (turgor basıncı artar). 2. Oluşan yüksek basınç besinleri havuz hücrelerine doğru iter. Sonuç: A şıkkı.

1. Parankima dokusu özümleme, havalandırma, depolama ve iletim gibi görevleri üstlenen canlı dokudur. 2. Ancak bitkilerde enine kalınlaşmayı sağlayan parankima değil, kambiyum (yan meristem) dokusudur. Sonuç: D şıkkı.

1. Mineraller topraktan kök emici tüylerine genellikle aktif taşıma (ATP harcanarak) ile alınır, çünkü toprakdaki mineral derişimi kök hücresinden düşük olabilir. Sonuç: B şıkkı.

1. Tropizma ve nasti hareketleri bitkilerin çevresel uyaranlara karşı gösterdiği hareket çeşitleridir. Sonuç: D şıkkı.

1. Odunsu gövdenin enine kesitinde içten dışa doğru sıralama: Öz -> İkincil ksilem -> Kambiyum -> İkincil floem -> Mantar kambiyumu -> Periderm (mantar doku / kabuk). 2. En dışta periderm (mantar doku) yer alır. Sonuç: E şıkkı.

1. Guttasyon, kök basıncının çok yüksek olduğu ve terlemenin az olduğu durumlarda suyun hidatod (su savakları) adı verilen açıklıklardan sıvı halinde dışarı atılması olayıdır. Sonuç: A şıkkı.

1. Etilen, odunsu bitkilerde meyve olgunlaşmasını sağlayan ve gaz halinde bulunan tek bitkisel hormondur. Sonuç: C şıkkı.

1. Tam çiçekte çanak yaprak (sepal), taç yaprak (petal), erkek organ (stamen) ve dişi organ (pistil) bulunur. 2. Çanak ve taç yapraklar örtü yapraklarıdır (steril kısımlardır), doğrudan gamet üretmezler. Erkek ve dişi organlar ise üreme organlarıdır. Sonuç: B şıkkı.

1. Kurakçıl bitkiler (ksirofitler) yapraklarını dikene dönüştürür, kütikula tabakasını kalınlaştırır, stomaları derine gömer ve gövdelerinde su depolar. 2. Ancak yaprak yüzeyinin geniş olması su kaybını artı\fracağı için kurakçıl bitkilerde geniş yapraklar bulunmaz, aksine yapraklar iğne yapraklıdır veya küçüktür. Sonuç: D şıkkı.

1. Tohumun çimlenmesindeki ilk adım tohumun dış ortamdan su almasıdır (imbibisyon / su emilimi). Su emen tohumun metabolizması hızlanır ve enzimler aktifleşir. Sonuç: A şıkkı.

1. Epidermis bitkinin en dışını örten tek katlı canlı hücre tabakasıdır. 2. Kloroplastları yoktur (stoma hücreleri hariç), bu nedenle fotosentez yapamazlar. 3. Dış yüzeylerinde salgıladıkları mumsu kütikula tabakası bulunur. 4. B seçeneğinde 'Kloroplast taşıdıkları için fotosentez yaparlar' ifadesi yanlıştır, kloroplastları yoktur. Sonuç: B şıkkı.

1. Stomalar, lentiseller (gövdedeki kavlamış açıklıklar) ve kütikula (ince çatlaklarla) gaz alışverişi ve terlemede görev yapar. 2. Ksilem (odun borusu) ise su ve mineral taşınmasından sorumludur, doğrudan gaz alışverişi yapmaz. Sonuç: D şıkkı.